مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Effects of water stress and salicylic acid application on oil yield and some physiological characteristics of sunflower cultivars (Helianthus annuus L.) اثر تنش کمبود آب و مصرف اسید سالیسیلیک بر عملکرد روغن و برخی خصوصیات فیزیولوژیک ارقام آفتابگردان (Helianthus annuus L.) 1 14 51031 10.22059/ijfcs.2014.51031 FA محمد سیبی دانشجوی کارشناسی ارشد زراعت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اراک، اراک، باشگاه پژوهشگران جوان، اراک، ایران. محمد میرزاخانی استادیار، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد فراهان، گروه زراعت، فراهان، ایران 0000-0001-7247-4940 مسعود گماریان استادیار، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اراک، استادیارگروه زراعت و اصلاح نباتات، اراک، ایران سید حسام الدین یعقوبی دانشجوی کارشناسی ارشد زراعت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحداراک، ایران Journal Article 2012 01 01 A field study was carried out at the Islamic Azad University of Arak in 2010 to find out the effects of salicylic acid and water deficit stress on oil yield and some physiological characteristics of different varieties of sunflower. The experiment was laid out in a factorial split plot based on a randomized complete block design with four replications. Treatments consisted of water stress in three levels (I₀: 100% of required irrigation water (control), I₁: 80% of the amount of irrigation water requirement, I₂ = 60 % of the amount of irrigation water requirement] in the main plots, and different varieties of sunflower at three levels V₁: Azargol, V₂: Allstar and V₃: Ariflor) and two levels of salicylic acid (SA₀: no salicylic acid and SA₁: salicylic acid (sprayed)) in a factorial combination in sub-plots. The results showed that the different levels of water stress and different varieties of sunflower had significant effects (P<0.01) on traits such as: grain yield, test weight, harvest index, relative water content, water saturation deficit and rate of water loss. In addition, application of salicylic acid had significant effect (P<0.01) on all measured traits except grain yield. The present study indicated that the Alstar variety exhibited the maximum yield of sunflower oil with an average of 1278 kg ha^-1. The application of salicylic acid also resulted in 5.33% higher oil yield in comparison with treatment of no salicylic acid. به‌منظور بررسی اثر تنش کمبود آب و مصرف اسید سالیسیلیک بر عملکرد روغن و برخی خصوصیات فیزیولوژیک ارقام مختلف آفتابگردان، آزمایشی در سال 1389 به صورت اسپلیت فاکتوریل در قالب طرح پایة بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار اجرا شد. در این آزمایش تنش آبی عامل اصلی در سه سطح I₀ آبیاری بر اساس 100درصد نیاز آبی گیاه (شاهد)، I₁ آبیاری به میزان 80 درصد نیاز آبی گیاه، I₂ آبیاری به میزان 60 درصد نیاز آبی گیاه (تنش شدید) در کرت‌های اصلی و ارقام مختلف آفتابگردان در سه سطح V₁ رقم آذرگل، V₂ رقم آلستار، V₃ رقم اروفلور و مصرف اسید سالیسیلیک در دو سطح SA₀ عدم مصرف اسید سالیسیلیک و SA₁ مصرف اسید سالیسیلیک به مثابة عوامل فرعی به صورت فاکتوریل در کرت‌های فرعی قرار داده شد. نتایج نشان داد سطوح مختلف تنش کمبود آب و ارقام مختلف آفتابگردان بر صفاتی چون عملکرد دانه، وزن هکتولیتر، شاخص برداشت، درصد روغن، عملکرد روغن، میزان آب نسبی، کمبود آب اشباع و سرعت از دست دادن آب اختلاف بسیار معناداری (01/0>P) نشان داد. همچنین، مصرف اسید سالیسیلیک نیز روی تمامی صفات اندازه‌گیری شده به غیر از عملکرد دانه در سطح آماری 1درصد معنادار شد. طبق نتایج به دست آمده در بین ارقام مختلف آفتابگردان بیشترین عملکرد روغن با میانگین 1278 کیلوگرم در هکتار مربوط به رقم آلستار بود. همچنین، با محلول‌پاشی اسید سالیسیلیک نیز عملکرد روغن افزایش پیدا کرد، به طوری که محلول‌پاشی اسید سالیسیلیک باعث افزایش 33/5 درصدی عملکرد روغن نسبت به تیمار عدم مصرف آن شد. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51031_72911fa9b455319dd877aeb549d351c0.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Evaluation of wheat (Triticum aestivum L) and rye (Secale cereal L) competitiveness using replacement design at south west of Azerbaijan Province in Iran ارزیابی قدرت رقابتی گندم و چاودار با استفاده از روش سری‌های جایگزینی در جنوب آذربایجان غربی 15 21 51036 10.22059/ijfcs.2014.51036 FA منصور سهرابی استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد مهاباد حمید رحیمیان مشهدی استاد دانشگاه تهران سلیمان محمدی استادیار پژوهشی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان غربی Journal Article 2011 11 01 In recent years, rye caused heavy damages in wheat farms in Iran. In order to evaluate wheat competitiveness ability against rye, an experiment was conducted in replacement series design. Field experiment was carried out at the Agricultural and Natural Resources Research Station in Miandoab during 2009-2010 (for 2 years). The experimental design was a randomized complete block design with 3 replacements. In this study, treatments include pure wheat sowing and rye replacement by 10% upto pure rye sowing. The result showed that rye replacement decreased wheat yield. Relative density coefficient (RCC) and total relative yield (RYT) was <1, indicating the negative effects of these two plants on each other. The results showed that when rye is the main crop and wheat is the volunteer crop, wheat will damage rye when its density is over 45 plants per m². However, when wheat is the main crop, the negative role of rye was detected by its density under 45 plants per m². Therefore, the result showed that rye had better competitive ability than wheat. The planting of these two crops was not recommended because it seems these two had antagonistic effect on each other. چاودار در سال‌های اخیر برای مزارع گندم خسارت زیادی در پی داشته است. به منظور ارزیابی قدرت رقابتی گندم و چاودار، در سال‌های 90-1389 آزمایشی به‌صورت دسته‌های جایگزین انجام شد. این آزمایش به‌صورت بلوک‌های کامل تصادفی در ایستگاه کشاورزی و منابع طبیعی میاندوآب سه بار تکرار شد. کشت خالص گندم که 100درصد در نظر گرفته شده بود، به ترتیب 10 تا 100درصد از تراکم گندم کاسته و به جای آن چاودار کشت شد. درنتیجه ضرایب نسبی تراکم  (RCC)و محصول نسبی کل (RYT)در مخلوط دو گونه کمتر از یک بود که نشانگر آثار منفی حضور دو گیاه کنار یکدیگر است؛ و کاهش چشمگیری در عملکرد دانۀ گندم مشاهده شد. در تراکم‌های مختلف آثار منفی چاودار بر گندم بیشتر از آثار منفی گندم بر چاودار بوده است؛ برای نمونه چنانچه چاودار گیاه زراعی اصلی و گندم گیاه ناخواسته در نظر گرفته شود، آثار منفی گندم بر چاودار در تراکم‌های بیش از 45 بوته در مترمربع بروز می‌کند، در حالی که در زراعتی که گندم گیاه اصلی است، آثار منفی چاودار در تراکم‌های کمتر از 45 بوته در مترمربع نیز بروز می‌کند. با توجه به نتایج این آزمایش توان رقابتی چاودار نسبت به گندم بالاتر است و مخلوط دو گیاه در تراکم‌های مختلف نسبت به کشت خالص دو گونه سودمند نیست زیرا دو گونه بر هم آثار بازدارندگی دارند. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51036_33cbbb27d895673f116a5dd10b32c180.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Morphological variations black chickpeas by using multivariate analysis methods بررسی تنوع مورفولوژیک نخودهای سیاه با استفاده از روش‌های آماری چند متغیره 23 30 51024 10.22059/ijfcs.2014.51024 FA فاطمه حبیب پور مهربان دانشجوی کارشناسی ارشد پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، ایران. رضا معالی امیری دانشیار پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، ایران. 0000-0003-2496-4800 حسن زینالی خانقاه استاد پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، ایران محمد دشتکی کارشناس، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، ایران. Journal Article 2012 10 17 Chickpea fall planting may increase seed yield in comparison with spring planting due to the increased duration of growing period and increased water use efficiency. The most important problem with fall planting is the danger of occurrence of plant death and decreased seed yield quantitatively and qualitatively due to the cold stress. The major strategy in breeding program is development of genotype(s) which is tolerance to cold stress. To achieve that, having genetic variability is necessary. Therefore, the present study was conducted to evaluate morphological variations of 28 Iranian black chickpea (<em>Cicer arietinum</em> L.) genotypes under field conditions in a Randomized Complete Block Design (RCBD) with three replications in fall and spring planting. Traits under study include morphological and phenological traits before harvest and seed yield and its components after harvest. Results of analysis of variance showed significant differences among genotypes and genotype × season interaction for most traits which is an indication of their diversity and different responses of genotypes in both planting seasons. There was a positive significant correlation between seed yield and pods per plant in two seasons. In spring planting, days to 50% flowering with seed yield and pods per plant and also in fall planting, seeds per pod with 100-seed weight showed negative significant correlations. The results of path analysis which was done on the basis of the highest correlations of traits with seed yield, pods per plant had the highest positive direct effect on seed yield in both planting seasons. The indirect effect of this trait through the number of second branches and days to 50% flowering was substantial in both plantings, respectively. These findings showed that in both growing seasons especially in fall planting, pods per plant had the maximum effect on plant growth and seed yield. Thus field studies on genotypes and pods per plant may be used along with physiological and molecular researches to evaluate cold tolerance in black chickpea. The existence of better local genotypes than check varieties supports the efforts on conservation and utilization of landraces in chickpea breeding programs. کشت پاییزۀ نخود ممکن است به‌دلیل افزایش طول دورۀ رشد و افزایش بهره‌وری آب مصرفی، در مقایسه با کشت بهاره سبب افزایش عملکرد شود. اما اساسی‌ترین مشکل کشت پاییزۀ نخود، خطر بروز مرگ گیاه و کاهش عملکرد کمّی ‌و ‌کیفی بر اثر تنش سرماست. در برنامه‌های اصلاحی، ایجاد ژنوتیپ‌های مقاوم به سرما از استراتژی‌های اساسی است. لازمۀ ایجاد چنین ژنوتیپ‌هایی، وجود تنوع ژنتیکی است. بدین سبب این پژوهش تنوع مورفولوژیک 28 ژنوتیپ ایرانی نخود سیاه (دسی) در دو فصل کشت پاییز و بهار را در قالب طرح بلوک‌های تصادفی با سه تکرار بررسی می‌کند. همچنین ویژگی‌های مورفولوژیکی و فنولوژیکی قبل از برداشت و عملکرد و اجزای آن پس از برداشت ارزیابی می‌شود. برمبنای نتایج تجزیۀ واریانس، بین ژنوتیپ‌ها و اثر متقابل ژنوتیپ با فصل، اختلاف معنا‌داری وجود دارد که حاکی از وجود تنوع ژنتیکی و واکنش متفاوت ژنوتیپ‌ها در دو فصل است. تعداد غلاف در بوته نیز همبستگی مثبت معناداری با عملکرد بوته در دو فصل کشت نشان داد. در کشت بهاره، تعداد روز تا 50 درصد گلدهی با عملکرد بوته و تعداد غلاف در بوته، همبستگی منفی معناداری نشان داد. همچنین در کشت پاییزه، تعداد دانه در غلاف و وزن صد دانه، همبستگی منفی معناداری داشتند. نتایج تجزیۀ علیّت بر ویژگی‌ها با بالاترین میزان همبستگی با عملکرد دانه نشان داد تعداد غلاف در بوته ،در دو فصل کشت، بیشترین اثر مستقیم مثبت را داشته است. همچنین تعداد شاخه‌های ثانویه و تعداد روز تا 50 درصد گلدهی اثر غیرمستقیم زیادی داشته است. با توجه به این نتایج، ویژگی تعداد غلاف در بوته در دو فصل کشت ،مخصوصاً در کشت پاییزه، بیشترین اثر مثبت بر رشد و عملکرد گیاه داشت. بنابراین در بررسی مقاومت در مقابل سرما در نخود سیاه استفاده از آزمون مزرعه‌ای ژنوتیپ‌ها و تعداد غلاف به موازات آزمایش‌های فیزیولوژیکی، بیوشیمیایی و مولکولی امکان‌پذیر است. وجود ژنوتیپ‌های محلی با عملکرد و پتانسیل بیشتر نسبت به توده‌های زراعی زیر کشت در کشور، لزوم نگهداری و استفاده از ژنوتیپ‌های بومی نخود را در برنامه‌های اصلاحی یادآور می‌شود. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51024_d89e968cca1727ad229a504b5f275daa.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Possibility of replacing current commercial potato mini-tuber production system by hydroponic sand culture بررسی امکان جانشینی روش تجاری مینی‌تیوبر با روش هیدروپونیک باز در تولید سیب‌زمینی 31 38 51032 10.22059/ijfcs.2014.51032 FA بابک درویشی دانشجوی دکترا پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج کاظم پوستینی استاد پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج 0000-0002-3740-1129 علی احمدی دانشیار پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج 0000-0003-0044-2645 رضا توکل افشاری دانشیار پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج 0000-0003-0073-8665 جواد شاطریان استادیار، مؤسسۀ پژوهشی تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال، کرج، ایران. Journal Article 2012 09 30 Controlled environment may be adopted for a rapid multiplication of a large number of potato seed tubers. The controlled environment prevents seed tuber degeneration which may occur under field conditions. The objective of this study was to introduce new mini-tuber production system with high multiplication rate and low production cost. To evaluate the performance of culture systems in terms of tuberization, a split plot experiment based on a randomized complete block design with 4 replications was used. The main and subplots included culture systems (peat-moss and sand culture) and cultivars (Agria and Sante), respectively. The results showed that the establishment of plantlets in sand culture was higher than in the traditional system (peat culture). The number of tubers per unit area and per plant in sand culture was increased by 70% and 44%, respectively. Specific gravity of tubers was decreased significantly in the hydroponic sand culture. Tuber germination in all three grades, total nitrogen content and percentage of crude protein of harvested tubers was not affected by culture systems and cultivars. Therefore, hydroponic sand culture due to low initial cost of growth media and high multiplication rate can be recommended as a relatively inexpensive method in potato mini-tuber production. تولید حجم زیاد غده‌چۀ (مینی‌تیوبر) سیب‌زمینی(<em>Solanum tuberosum</em> L.)  در زمان کوتاه، نیازمند وجود شرایط محیطی کنترل‌شده همانند گلخانه‌ها است؛ تا از نابودی و آسیب غده‌های بذری جلوگیری شود. هدف از این پژوهش معرفی روشی جدید در تولید غده‌چۀ سیب‌زمینی با هزینۀ کمتر و ضریب تکثیر بالاتر بود. بنابراین برای ارزیابی کارایی روش‌های کشت از نظر میزان تولید غده‌چه، این روش‌ها در کرتی تقسیم‌شده با طرح پایه بلوک‌های تصادفی، برای 4 مرتبه تکرار و بررسی شد. در این آزمایش روش‌های کشت (کشت در ماسه و کشت در پیت‌ماس) به‌عنوان کرت اصلی و گونه‌ها (آگریا و سانته) به‌عنوان کرت فرعی درنظر گرفته شدند. براساس نتایج درصد استقرار گیاهچه‌ها در روش هیدروپونیک (کشت در ماسه) به‌طور معنا‌داری بالاتر از روش تجاری موجود (کشت در پیت‌‌‌ماس) بود. در روش هیدروپونیک ماسهـپرلیت، تعداد غده‌چۀ تولید‌شده در واحد سطح و در هر گیاه به‌ترتیب 70 و 44 درصد افزایش داشت و وزن مخصوص غده‌چه‌ها کاهش یافت. در هر 3 اندازۀ آزمایشی میزان جوانه‌زنی غده‌چه‌ها، نیتروژن کل و درصد پروتئین خام غده‌چه‌های برداشت‌شده متأثر از روش‌های کشت و گونه‌ها بررسی شد. بنابراین روش کشت در ماسه به‌دلیل پایین‌تربودن هزینۀ اولیۀ بستر کشت و بالاتربودن ضریب تکثیر، روشی ارزان و کارآمد برای تولید غده‌چۀ سیب‌زمینی معرفی شد. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51032_9729054ac0e7117da6ce4bace9c18ca0.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 General and specific combining ability of rice (Oryza sativa L.) varieties for physical properties and paddy milling quality ترکیب‌پذیری عمومی و خصوصی گونه‌های برنج (Oryza sativa L.) برای خصوصیات فیزیکی و کیفیت تبدیل شلتوک 39 52 51037 10.22059/ijfcs.2014.51037 FA مهران محمدی دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، ایران بابک ربیعی دانشیار دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، ایران 0000-0001-5432-4498 محمد رضا علیزاده استادیار و مربی پژوهش، مؤسسه تحقیقات برنج کشور، رشت، ایران میر حسین پیمان استادیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، ایران مهرزاد اله قلی پور مربی پژوهش، مؤسسه تحقیقات برنج کشور، رشت، ایران Journal Article 2014 12 05 To study general and specific combining ability of some rice varieties for grain physical properties and milling quality, a diallel design with five parents (Hashemi, Vandana, Kadous, Shahpasand and IR36) was used. Parents and their F₁ progenies (25 genotypes) were grown in a randomized complete blocks design with three replications in the Research Field of Rice Research Institute of Iran (RRII), Rasht, Iran, during 2012, and nine different characteristics were recorded. Analysis of variance showed that there were significant differences among genotypes and also general and specific combining ability for all of studied traits, showing the role of additive and non-additive gene effects. Furthermore, the effects of reverse crosses for all studied traits except, degree of grains whiteness, were significant which indicated the role of maternal effects. The significance of MS_GCA/MS_SCAratio, Baker ratio (genetic ratio) near to one and high narrow-sense heritability for physical characteristics showed that the additive gene effects controlling these traits were important than the non-additive gene effects, while non-significance of MS_GCA/MS_SCA ratio, Baker ratio (genetic ratio) less than one and low heritability for milling characteristics showed the role of non-additive gene effects. Results from graphical analysis based on Hayman method showed that all physical characteristics related to grain quality were controlled by partial dominance effect, while all milling properties were controlled by complete dominance to over dominance gene effect. The results of this research showed that the selection of elite progenies is suitable method to improve the physical characteristics in studied population, while hybrid production method will be suitable to improve milling quality in this population. برای ارزیابی ترکیب‌پذیری عمومی و خصوصی برخی از گونه‌های برنج برای خصوصیات فیزیکی و کیفیت تبدیل دانه، از طرح دای‌آلل کامل با پنج والد (هاشمی، واندانا، کادوس، شاه‌پسند و IR36) استفاده شد. سال 1390والدین و نتاج آنها (25 ژنوتیپ) در قالب طرح بلوک‌های تصادفی با سه تکرار در مؤسسۀ تحقیقات برنج کشور (رشت) کشت و نه صفت در آنها ارزیابی شد. نتایج تجزیۀ واریانس تفاوت‌های ژنتیکی معنادار بین تیمارها، ترکیب‌پذیری عمومی والدین و خصوصی هیبریدها را نشان داد و از این‌رو نقش آثار افزایشی و غیرافزایشی ژن‌ها در کنترل صفات بررسی‌شده مشخص شد. معنادار شدن اثر تلاقی‌های معکوس برای همۀ صفات آزمایشی، به‌جز درجۀ سفیدی دانه‌ها، نیز نقش آثار مادری را در کنترل این صفات نشان داد. معنادار شدن نسبت MSGCA/MSSCA، نسبت بیکر (نسبت ژنتیکی) نزدیک یک و اندازۀ وراثت‌پذیری خصوصی بالا برای خصوصیات فیزیکی دانه، نشان‌دهندۀ سهم بیشتر آثار افزایشی نسبت به آثار غیرافزایشی ژن‌ها در کنترل این صفات بود. درحالی‌که بی‌معنایی MSGCA/MSSCA، نسبت بیکر (نسبت ژنتیکی) پایین‌تر از یک و اندازۀ وراثت‌پذیری خصوصی کم برای صفات تبدیل (بازدهی تبدیل، درصد برنج سفید سالم و درجۀ سفیدی)، نشان‌دهندۀ اهمیت آثار غیرافزایشی ژن‌ها در کنترل این صفات بود. براساس نتایج حاصل از تجزیه‌وتحلیل گرافیکی به روش هیمن، سایر خصوصیات فیزیکی مرتبط با کیفیت دانه با کنترل عمل غالبیت ناقص ژن‌ها و سایر خصوصیات تبدیل با کنترل عمل غالبیت کامل تا فوق غالبیت ژن‌ها قرار داشتند. همچنین گزینش نتاج برتر می‌تواند خصوصیات فیزیکی دانه‌ها را در جمعیت آزمایشی بهبود بخشد؛ اما برای خصوصیات تبدیل روش گزینش مؤثر نبوده و بهتر است از عمل غیرافزایشی ژن‌ها استفاده و هیبریدهایی برتر از والدین بررسی‌شده تولید شود. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51037_5b3b5dd8bfff055b84047e953cbec593.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Consideration of some biofertilizers effect on water relations and gas exchange of chickpea (Cicer arietinum L.) under irrigated and rainfed conditions بررسی تأثیر برخی کودهای زیستی بر روابط آبی، محتوای کلروفیل و تبادلات گازی گیاه نخود (Cicer arietinum ) در کشت دیم و فاریاب 53 64 51026 10.22059/ijfcs.2014.51026 FA فرهاد جباری دانشیار، دانشگاه زنجان وحیده خالق پرست دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشگاه زنجان Journal Article 2013 06 23 Application of biofertilizers is a crucial technique for reducing catastrophic effects of irregular utilization of chemical fertilizers. This experiment was carried out to evaluate the effects of Rhizobium strains and plant growth promoting Rhizobacteria (PGPR) on dry matter partitioning and some growth parameters of chickpea (<em>Cicer arientinum</em> L.), Arman cultivar. This research was conducted as a split plot based on a randomized complete block design at Zanjan university research farm. Irrigation levels (optimum irrigation during season growth and no irrigation during growth period) were set as main plots and fertilizer level (control or no application chemical and biological fertilizer, seed inoculation with <em>Mesorhizobium ciceri</em> strain of SWRI-3, seed inoculation with <em>Mesorhizobium</em> <em>ciceri</em> strain SWRI-17, seed inoculation with PGPR,Co-inoculation with rhizobium strains SWRI-3+SWRI-17 and Co-inoculation with all biofertilizer, PGPR+SWRI-3+SWRI-17) were sets as subplots. In this experiment, drought stress caused significance reduction of relative water content, net photosynthesis rate, stomatal conductance, chlorophyll content and grain yield. Also, relative water content, net photosynthesis rate, stomatal conductance and grain yield was the highest rate at co-inoculation with rhizobium and PGPR (PGPR+SWRI-3+SWRI-17) treatment. Therefore, our findings emphasis that, co-inoculation of chickpea seeds with rhizobum strains and PGPR resulted better water relations and photosynthesis rate and finally more grain yield in comparison to traditional application of chemical fertilizers. استفاده از کودهای زیستی یکی از راهکار‌های مهم کاستن از پیامدهای فاجعه‌بار مصرف بی‌رویۀ کودهای شیمیایی و توسعۀ کشاورزی پایدار در ایران است. برای ارزیابی تأثیر نژادهای ریزوبیومی و ریزوباکتری‌های محرک رشد گیاه (PGPR) بر روابط آبی و ویژگی‌های فتوسنتزی گیاه نخود زراعی (Cicerarietinum L.) گونۀ آرمان، آزمایشی به‌صورت کرت‌های خرد‌شده در قالب بلوک‌های تصادفی در مزرعۀ پژوهشی دانشگاه زنجان اجرا شد. در این آزمایش، سطوح آبیاری در دو سطح (آبیاری مطلوب در فصل رشد و بدون آبیاری در کل دورۀ رشد) در کرت‌های اصلی؛ و سطوح کودی با 7 سطح (شاهد یا فقدان مصرف کود شیمیایی و بیولوژیکی، مصرف 50 کیلوگرم اوره هنگام کاشت، تلقیح بذر باMesorhizobiumciceri نژاد SWRI-3، تلقیح بذر با Mesorhizobium ciceri نژاد SWRI-17، تلقیح بذر با PGPR، تلقیح مشترک با نژادهای ریزوبیومی SWRI-3+ SWRI-17 و تلقیح مشترک با نژادهای ریزوبیومی و ریزوباکترهای محرک رشد SWRI-3+SWRI-17+PGPR) در کرت‌های فرعی قرار گرفتند. طبق نتایج این پژوهش، محتوای نسبی آب، فتوسنتز خالص، هدایت روزنه‌ای، محتوای کلروفیل و عملکرد دانه در وضعیت تنش خشکی نسبت به آبیاری مناسب به‌ترتیب 23، 62، 91، 29 و 41 درصد کاهش یافت. همچنین در وضعیت تنش خشکی محتوای نسبی آب، فتوسنتز خالص، هدایت روزنه‌ای و عملکرد دانه در تیمار تلقیح بذر با نژادهای ریزوبیومی و ریزو‌باکتری‌های محرک رشد (SWRI-3+SWRI-17+PGPR) بیش از سایر تیمارها بود و برای نمونه در مقایسه با شاهد (فقدان مصرف کودهای شیمیایی و زیستی) به‌ترتیب 14/1، 67/1، 6/1، 49/1 و 58/3 برابر بود. به نظر می‌رسد در هر دو وضعیت فاریاب و دیم، تلقیح مشترک بذر با نژادهای ریزوبیومی و ریزوباکتری‌های محرک رشد با تأثیر بر روابط آبی و ویژگی‌های فتوسنتزی، باعث افزایش فراوان عملکرد دانه در مقایسه با مصرف متداول کودهای شیمیایی می‌شود. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51026_604ebdb5dbb32745b0fb566c62de591b.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Effects of Azospirillum and Azotobacter on yield and yield components of barley (Hordeum vulgare L.) under various levels of cow manure application اثر باکتری‌های آزوسپیریلیوم و ازتوباکتر بر عملکرد و اجزای عملکرد جو در سطوح مختلف کود گاوی 65 72 51025 10.22059/ijfcs.2014.51025 FA منیر دهمرده دانشجوی کارشناسی ارشد آگرواکولوژِی، گروه زراعت، دانشکدۀ کشاورزی، پردیس خودگردان، دانشگاه زابل عیسی خمری استادیار، گروه زراعت، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه زابل مهدی دهمرده استادیار، گروه زراعت، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه زابل احمد اصغر زاده استادیار، مؤسسۀ تحقیقات خاک و آب Journal Article 2013 06 23 To study the effect of biofertilizers and manure on yield and yield components of barley <em>(Hordeum vulgare)</em> an experiment was conducted at Research Farm of University of Zabol, Iran in 2012 cropping season. Experimental treatments were arranged in a factorial design based on a randomized complete block design with three replications. Treatments were three manure levels (control, 20 ton/h^-1, 30 ton/h^-1) and four levels of biofertilizers (control, Azospirillum, Azotobacter and Azospyrilium+Azotobacter). Results indicated that manure levels had a significant effect on plant height, spike length, number of seed in spike and number of spike in plant. Biofertilizers caused significant differences in all measured traits expect for harvest index. The interaction effects showed that integrated application of manure and biofertilizers were more effective on barley growth. The highest economical yield (2.6 ton/h^-1) was detected in 20 ton/h^-1manure + Azospirillum<em> and </em>Azotobacter application. Integrated application of manure and biofertilizers could significantly increase seed yield and yield components of barley. برای بررسی تأثیر کود دامی و کودهای زیستی بر عملکرد و اجزای عملکرد جو، آزمایشی در مزرعۀ آموزشیـ پژوهشی پژوهشکدۀ کشاورزی دانشگاه زابل سال 1391 به‌صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک‌های تصادفی با سه تکرار انجام گرفت. تیمارهای آزمایشی شامل سه سطح مصرف کودهای دامی محتوی شاهد (فقدان کاربرد کود دامی)، 20 و 30 تن در هکتار و چهار سطح مصرف کود زیستی محتوی شاهد (فقدان کاربرد کود زیستی)، آزوسپیریلیوم، ازتوباکتر و ترکیب آزوسپیریلیوم و ازتوباکتر بودند. بر پایۀ نتایج به‌دست‌آمده سطوح مختلف مصرف کود دامی بر ارتفاع بوته، طول سنبله، تعداد سنبله و تعداد دانه در سنبلۀ گیاه تأثیر معناداری داشت. اثر تیمارهای کود زیستی بر ارتفاع بوته، طول سنبله، تعداد دانه در سنبله، تعداد سنبله در گیاه، وزن هزار دانه، عملکرد اقتصادی، بیولوژیک و شاخص برداشت معنادار بود. بررسی اثر متقابل فاکتورها نشان داد که بیشترین عملکرد اقتصادی 66/2636 کیلوگرم در هکتار با مصرف همزمان 20 تن در هکتار کود دامی و مخلوط کود زیستی آزوسپیریلیوم با ازتوباکتر به‌دست آمد که نسبت به تیمار شاهد 9/9 درصد افزایش داشت. نتایج این آزمایش نشان داد که مصرف تلفیقی کودهای دامی و زیستی، نسبت به مصرف جداگانۀ آنها ممکن است بر افزایش و اجزاء عملکرد جو نقش مؤثری داشته باشد. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51025_4e2a0811b91d77c288a36be1e706e193.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Association analysis of loci controlling some important morphological trait of tobacco using AFLP markers under osmotic stress condition تجزیۀ ارتباط مکان‌های ژنی کنترل‌کنندۀ برخی از صفات مهم مورفولوژیک توتون با استفاده از نشانگرهایAFLP در وضعیت تنش اسمزی 73 84 51027 10.22059/ijfcs.2014.51027 FA احمدرضا دادرس دانشجوی دکتری اصلاح نباتات دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، ایران حسین صبوری استادیار، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، ایران عاطفه صبوری استادیار دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، ایران Journal Article 2013 04 22 Identification of quantitative trait loci is one of the important issues in breeding program especially under stress condition. Plant material in the present study was a natural population including 72 tobacco genotypes. In order to apply osmotic stress, Mannitol with 0.33 Molar concentrations was used. The genotyping of individual were performed using 21 out of 35 primer combinations of AFLP markers. After measuring of eight traits including total dry weight, dry weight of shoot, dry weight of leaves, length of highest root, total dry weight of root, length of longest leaf, length of longest stem and dry weight of root to dry weight of shoot ratio, in order to perform association analysis and identify linked markers controlling loci five statistical models were used by TASSEL software. These models were GLM and MLM using data set of phenotype and genotype data, population structure data (Q), principle components (PC) and Kinship data derived from general similarity in genetic background arising from shared kinship (K). For all eight traits common in all models and the markers with explanation of the most phenotype variations were identified and discussed. For plant total dry weight E110-M160-3, for root dry weight E080-M150-4 and for dry weight of shoot E080-M140-23 with the highest coefficient of determination (19.9, 23 and 14.9% respectively) were identified as the most important markers. In total, the numbers of identified markers by GLM were more than MLM model. Considering the results, it will be expected that detected AFLP markers in the present study can be used in marker assisted selection programs after confirmation and specification being specified with high confidence. شناسایی مکان‌های کنترل‌کنندۀ صفات کمّی به‌ویژه در وضعیت تنش از موضوع‌های مهم حوزۀ به‌نژادی است. مواد گیاهی در این پژوهش، جمعیتی طبیعی شامل 72 ژنوتیپ توتون بود که به منظور اعمال تنش اسمزی از مانیتول با غلظت 33/0 مولار و ایجاد فشار اسمزی 8- بار در مرحلۀ پنج‌برگی به مدت 10 روز استفاده شد؛ و ژنوتیپ هر یک با استفاده از 21 ترکیب آغازگری از بین 35 ترکیب AFLP تعیین شد. تجزیۀ ساختار بر روی داده‌های ژنتیکی، تعداد K بهینه یا تعداد زیرمجموعۀ جمعیت آزمایشی را 2 برآورد کرد. پس از بررسی هشت صفت شامل وزن خشک کل، وزن خشک اندام هوایی، وزن خشک برگ‌ها، طول بلندترین ریشه، وزن خشک کل ریشه‌ها، طول بلندترین برگ، طول بلندترین ساقه و نسبت وزن خشک ریشه‌ها به وزن خشک اندام هوایی برای تجزیۀ ارتباط و شناسایی نشانگرهای پیوسته به مکان‌های کنترل‌کنندۀ این صفات از پنج مدل آماری در نرم‌افزار TASSEL استفاده شد. این مدل‌ها شامل GLM و MLM با استفاده از مجموعۀ داده‌های فنوتیپی، ژنوتیپی، داده‌های ساختار جمعیت (Q)، مؤلفه‌های اصلی (PC) و داده‌های خویشاوندی حاصل از تشابه کلی آنها از لحاظ زمینۀ ژنتیکی ناشی از خویشاوندی (K) بود. برای هر هشت صفت نشانگرهای پیوستۀ مشترک در هر پنج مدل و همچنین نشانگرهایی با بیشترین تغییرات فنوتیپی صفات، شناسایی و بررسی شدند. برای وزن خشک کل گیاه نشانگر E110-M160-3، برای وزن خشک ریشه‌ها نشانگر E080-M150-4  و برای وزن خشک اندام هوایی نشانگر E080-M140-23 با داشتن بیشترین ضریب تبیین (به‌ترتیب با ضریب تبیین 9/19، 23 و 9/14 درصد) مهمترین نشانگرها شناسایی شدند. درمجموع تعداد نشانگرهای معنادار در مدل GLM بیشتر از مدل MLM بود. با توجه به نتایج، پیش‌بینی می‌شود استفاده از نشانگرهای AFLP ردیابی‌شده در این پژوهش درصورت تأیید و پس از اختصاصی شدن، با اطمینان زیادی در برنامه‌های انتخاب به‌کمک نشانگر امکان‌پذیر باشد. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51027_baa67ffe986af10906830246751f8246.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Genetic diversity among accessions of Aegilops triunsialis L. from west of Iran using ISSR molecular markers بررسی تنوع ژنتیکی توده‌های Aegilops triuncialis L. در مناطق غربی ایران با استفاده از نشانگر مولکولی ISSR 85 93 51030 10.22059/ijfcs.2014.51030 FA طاهره فتحی دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، ایران محمد مهدی سوهانی استادیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، ایران 0000-0003-4545-7306 حبیب اله سمیع زاده لاهیجی دانشیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه گیلان، ایران علی اشرف مهرابی استادیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایران 0000-0002-0060-3114 Journal Article 2013 01 24 West part of Iran is considered as one of the center of diversity for <em>Aegilops triunsialis,</em> therefore, study of its genetic diversity in this area is extremely important regarding evolution of this plant. The genetic variation among 40 accessions of <em>Ae.triunsialis</em> collected from west of Iran were studied using 12 ISSR markers. DNA was extracted, concentrations adjusted and five samples from each accession were bulked. Totally, 118 polymorphic bands were produced using 12 primers that UBC817 primer with 16 and then UBC811 and UBC823 with 14 bands had the maximum number, while UBC825 with 4 bands had minimum polymorphic bands. The PIC value varied from 0.23 to 0.40 and the MI value between 1.1 and 4.6. Principal Coordinates Analysis showed that the first two could explain the total variation of 23.72 percent. Cluster analysis using Neighbor Joining, placed the 40 accessions in three clusters that each contain 13, 9, and 18 members, respectively. Discriminate Function via Fisher's linear confirmed the validity of clustering analysis result (95%). گونۀ Aegilops triuncialis L. دامنۀ توزیع وسیعی از شرق اطلس تا نزدیک غرب و مرکز آسیا دارد؛ بنابراین بررسی تنوع ژنتیکی این گونه در این نواحی اهمیت اصلاحی و تکاملی بسزایی دارد. در این راستا تنوع ژنتیکی 40 توده از گونۀ Ae.triuncialis، جمع‌آوری شده از مناطق غربی ایران بررسی شد. پس از استخراج DNA و یکسان‌سازی غلظت آنها، پنج نمونه از هر توده به‌صورت بالک درآمد و تنوع ژنتیکی با روش ISSR-PCR بررسی‌ شد. با استفاده از 11 آغازگر و 118 نوار چندشکل به‌دست آمد که از بین آغازگر‌ها، گونۀ UBC817 با 16 نوار و آغازگرهای UBC811 و UBC823 با 14 نوار بیشترین و آغازگر UBC825 با 4 نوار کمترین تعداد نوار چندشکل را تشکیل دادند. اطلاعات چندشکلی نشانگرها بین 23/0 تا 40/0 و شاخص نشانگری از 1/1 تا 6/4 متغیر بود. تجزیۀ بردارهای اصلی نشان داد که دو مؤلفۀ اول درمجموع 72/23 درصد از واریانس کل را توجیه کردند. تجزیۀ خوشه‌ای براساس ماتریس فقدان تشابه شاخص سوکال و الگوریتمNeighbor Joining (NJ)، 40 تودۀ بررسی‌شده را در سه گروه طبقه‌بندی کرد که هر گروه به‌ترتیب شامل 13، 9 و 18 توده بود. درستی گروه‌بندی حاصل از تجزیۀ خوشه‌ای با تابع تشخیص کانونی به روش خطی فیشر با 95 درصد تأیید شد. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51030_b12880f22a05d22530d22374db975b35.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Determination of drought tolerant genotypes in cowpea based on drought tolerance indices شناسایی ژنوتیپ‌های مقاوم به تنش خشکی در لوبیای چشم بلبلی با استفاده از شاخص‌های مقاومت 95 105 51035 10.22059/ijfcs.2014.51035 FA سید حمزه حسینیان دانشجوی کارشناسی ارشد، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران ناصر مجنون حسینی استاد، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران 0000-0003-2807-9673 Journal Article 2013 02 19 In order to evaluate and drought tolerance selection in cowpea genotypes and to identify the best indices for drought tolerance, an experiment was conducted at research field University of Tehran in Karaj during 2011-2012 growing season. In this study, 31 cowpea genotypes were evaluated in a randomized complete block design (RCBD) with three replications under normal irrigation (non- stress) and drought stress (non- irrigation from flowering stage until the end of the growing season) conditions. Genotypes were evaluated by indicators of drought tolerance including mean productivity (MP), geometric mean productivity (GMP), stress tolerance index (STI), stress susceptibility index (SSI), tolerance index (TOL) and yield stability index (YSI). Based on correlation with the yield under stress and non-stress condition, four indices MP, GMP, HARM, and STI were selected as the best indicators for selection of tolerant genotypes. Biplot pattern revealed genotypes No. 6, 10 and 23 as tolerant genotypes and 28, 3, 9, 14, 26, 17, 20, 30, 27 and 12 as drought-sensitive genotype. برای بررسی و گزینش ژنوتیپ‌های مقاوم به خشکی لوبیای چشم‌بلبلی و تعیین مناسب‌ترین شاخص‌های مقاومت، سال زراعی 91-1390 پژوهشی در مزرعۀ تحقیقاتی گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشگاه تهران واقع در کرج انجام گرفت. در این پژوهش 31 ژنوتیپ لوبیای چشم‌بلبلی تهیه‌شده از بانک ژن دانشکدۀ کشاورزی در دو وضعیت آبیاری معمولی (بدون تنش) و آبیاری محدود (تنش خشکی از مرحلۀ گلدهی تا پایان دورۀ رشد) در طرح بلوک‌های تصادفی در سه تکرار ارزیابی شد. ژنوتیپ‌ها از نظر مقاومت به خشکی با شاخص‌های میانگین بهره‌وری (MP)، میانگین هندسی بهره‌وری (GMP)، میانگین هارمونیک بهره‌وری (HARM)، مقاومت به تنش (STI)، حساسیت به تنش (SSI)، مقاومت (TOL) و پایداری عملکرد (YSI) ارزیابی شدند. با توجه به وضعیت همبستگی آنها با عملکرد در دو وضعیت تنش و بدون تنش، چهار شاخص MP، GMP،HARM  و STI بهترین شاخص‌ها در جداسازی ژنوتیپ‌های مقاوم انتخاب شدند. پس از ترسیم نمودار بای‌پلات، ژنوتیپ‌های 6، 10 و 23 ژنوتیپ‌های مقاوم با عملکرد بالا و ژنوتیپ‌های 28، 3، 9، 14، 26، 17، 20، 30، 27 و 12 ژنوتیپ‌های حساس به تنش خشکی شناسایی شدند. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51035_83173b74f3b940fbba30e85eea166a8f.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Effects of silver, nickel, zinc and zinc – copper nanoparticles on germination, seedling establishment and enzyme activity of alfalfa (medicago sativa) seed تأثیر نانوذرات نقره، نیکل، روی و روی- مس بر جوانه زنی، استقرار و فعالیت آنزیمی بذر گیاه یونجه 107 118 51038 10.22059/ijfcs.2014.51038 FA فاطمه رمضانی کارشناس ارشد، رشتۀ علوم و تکنولوژی بذر پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران علی شایان فر کارشناس ارشد، رشتۀ علوم و تکنولوژی بذر پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران. رضا توکل افشاری استاد، پردیس کشاورزی و منابع‌طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران. 0000-0003-0073-8665 کرامت اله رضایی استاد، پردیس کشاورزی و منابع‌طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران. Journal Article 2012 10 10 In order to examine the effects of silver, zinc, nickel, zinc- copper nanoparticles on germination, seedling establishment, and enzyme activity of alfalfa seeds, a factorial experimental was conducted in a randomized complete design with three replications in the Seed Laboratory, College of Agriculture and Natural Resources, University of Tehran in Karaj. The objective of this study was to determine the potential impact of nanoparticles on alfalfa seed and its tolerance threshold to various nanoparticles. According to the results, maximum reductions were observed in the germination rate and shoot length under 40 mg per liter of zinc-copper and silver treatment. In the growth chamber conditions, only germination rate index was significant at 1% level and 80 mg per liter of Zn-Cu indicated as the lowest treatment. Catalase enzyme in alfalfa plants that treated with nanoparticle levels was significant at 5%, but no significant difference between the control and treated seedling with nanoparticle was detected for superoxide dismutase and ascorbate peroxidase activity. Among the all nanoparticles, the only nanoparticle that absorbed in seedling was Ni under 40mg/l treatment. Based on the results, by comparing laboratory and growth chamber experiments, reduction of nanoparticle injury was observed in the growth chamber experiments that can be related to the kind of media substrate. به‌منظور بررسی اثر نانوذرات نقره، روی، نیکل، روی- مس بر جوانه­زنی، استقرار و فعالیت آنزیمی بذر گیاه یونجه تحقیقی در قالب آزمایش فاکتوریل به‌صورت کاملاً تصادفی با سه تکرار در آزمایشگاه بذر گروه زراعت و اصلاح­نباتات پردیس کشاورزی و منابع­طبیعی دانشگاه تهران انجام گرفت. هدف از این تحقیق تعیین تأثیر احتمالی نانوذرات مختلف بر گیاه یونجه و آستانۀ تحمل به نانوذرات مختلف است.در وضعیت آزمایشگاهی بیشترین کاهش در سرعت­جوانه­زنی و طول ساقه­چه به­ترتیب در تیمار 40 میلی­گرم بر لیتر روی-­ ­مس و نقره مشاهده شد. در وضعیت اتاقک رشد نیز تنها شاخص سرعت سبز­شدن در سطح یک­­درصد معنادار شد و کمترین مقدار آن مربوط به تیمار­ 80 میلی­گرم بر لیتر روی- مس گزارش شد. آنزیم کاتالاز در گیاه یونجۀ تیمارشده با نانوذره در سطح 5 درصد معنادار شد، اما هیچ تفاوت معناداری بین شاهد و تیمار نانوذره از نظر مقدار فعالیت آنزیم­های­ سوپراکسید­دیسموتاز و آسکوربات­پراکسیداز مشاهده نشد. در بین همۀ نانوذرات، بیشترین مقدار نانوذرۀ جذب­شده در گیاهچه، نانوذرۀ نیکل بود که در تیمار 40 میلی­گرم بر لیتر نیکل مشاهده شد. براساس نتایج، کاهش­خسارت فلزات در وضعیت اتاقک رشد نسبت به کشت ­آزمایشگاهی مشاهده­ شد که­ ممکن است ناشی از بستر جوانه­زنی بذرها باشد. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51038_ab8f2d46d216e681d9df29b8ed1d13e8.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Mapping genomic regions controlling physiological and morphological traits associated with seedling stage of bread wheat under normal and osmotic stress conditions نقشه‌یابی نواحی ژنومی کنترل‌کنندۀ صفات فیزیولوژیک و مورفولوژیک مرتبط با جوانه‌زنی گندم نان در وضعیت طبیعی و تنش اسمزی 119 133 51034 10.22059/ijfcs.2014.51034 FA براتعلی فاخری دانشیار اصلاح نباتات، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه زابل، ایران 0000-0002-7785-056X ابوالفضل خالق بابکی دانشجوی سابق کارشناسی ارشد اصلاح نباتات، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه زابل، ایران Journal Article 2013 01 02 Despite the importance of drought stress in early stage of growth and plant establishment, it has usually been neglected as selection criteria in breeding programs. Therefore, a population of recombinant inbred line derived from the cross “Babax/Seri M82” and their two parents were studied. The experiment was conducted in two randomized complete block designs with two replications under osmotic (-8 MPa) and non-osmotic stress conditions in 2012. Germination percentage, promptness index, shoot and root length and their proportion, shoot and root fresh weight, shoot and root dry weight, number of root, seed vigor, water soluble carbohydrate, relative water content and germination stress index were measured. QTL analysis was conducted by composite interval mapping method separately for each trait under each condition and mean of two conditions. A molecular genetic linkage map including 249 AFLP, 74 SSR and 264 DArT markers was used for QTL analysis. Based on combined analysis of variance, the main effect of genotype was highly significant for all studied traits and transgressive segregation in both directions (positive and negative) was observed. Thirty four QTLs were found for the studied traits. Phenotypic variation that were explained by these QTLs, varied from 15.86-28.81%. The highest and the lowest phenotypic variations were related to RWC and GSI. QTL of 25.20 cM location of chromosome 1B, controlling RWC, was quite stable, therefore, may be used in marker assisted selection. MAS for RWC may enhance the plants' ability to maintain the growth of them in drought-prone soils at the critical early developmental stages. با وجود اهمیت تنش خشکی در مراحل اولیۀ رشد و استقرار گیاه، این موضوع در برنامه‌های اصلاحی به‌عنوان معیار انتخاب نادیده گرفته شده است. بدین منظور 168 لاین خالص نوترکیب حاصل از تلاقی Seri M82 وBabax با دو والد بررسی شد. این تحقیق در سال 1390 در آزمایشگاه تحقیقات دانشگاه زابل، در قالب دو طرح بلوک تصادفی با دو تکرار و در وضعیت تنش اسمزی (8/0- مگا پاسکال) و بدون تنش اجرا شد. صفات درصد و شاخص سرعت جوانه‌زنی، میزان کربوهیدرات‌های محلول در آب، محتوای رطوبت نسبی برگ، طول ساقه‌چه، ریشه‌چه و نسبت آنها، وزن تر و خشک ریشه‌چه و ساقه‌چه، بنیۀ بذر، تعداد ریشه‌چه و شاخص تنش جوانه‌زنی اندازه‌گیری شدند. تجزیۀ QTL به روش نقشه‌یابی فاصله‌ای مرکب برای هر محیط مجزا و برای میانگین دو محیط انجام گرفت. نقشۀ پیوستگی ژنتیکی نشانگرهای مولکولی شامل 249 نشانگر AFLP، 74 نشانگر SSR و 264 نشانگر DArT، برای تجزیۀ QTL به‌کار رفت. براساس نتایج تجزیۀ واریانس مرکب، اثر گونه برای همۀ صفات نامبرده معنادار بود. برای سایر صفات، تفکیک متجاوز از والدین در دو جهت مثبت و منفی مشاهده شد. برای صفات آزمایشی درمجموع 34 ناحیه با QTL به‌دست آمد. واریانس فنوتیپی توجیه‌شده با این QTLها از 81/28ـ86/15 درصد متغیر بود. بیشترین و کمترین واریانس فنوتیپی به‌ترتیب برای صفات محتوای رطوبت نسبی برگ و شاخص تنش جوانه‌زنی به‌دست آمد. QTL جایگاه 20/25 سانتی‌مورگان کروموزوم 1B کنترل‌کننده محتوای رطوبت نسبی برگ، پایداری کامل داشت. درنتیجه ممکن است استفاده از آن در گزینش به کمک نشانگر مؤثر باشد. گزینش به کمک نشانگر برای محتوای رطوبت نسبی برگ ممکن است موجب افزایش مقاومت گیاه برای حفظ رشد آن در خاک‌های در معرض تنش خشکی در مراحل بحرانی اولیۀ رشد شود. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51034_861c3ad6224d443664f925552d2255a1.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 ‍Molecular identification of chickpea nodulating rhizobia in western regions of Iran شناسایی مولکولی ریزوبیوم‌های همزیست نخود در مناطق غربی ایران 135 146 51028 10.22059/ijfcs.2014.51028 FA احسان علویان مهریان دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، ایران. مسعود بهار دانشیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، ایران. مجید طالبی بداف استادیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، ایران. Journal Article 2012 11 27 Chickpea is commonly grown in large scales in the western part of Iran (Kermanshah, Hamedan, Lorestan and Chahar Mahal & Bakhtiari) and it forms a symbiotic relationship with rhizobia which promotes legumes growth through <em>nitrogen</em><em>fixation</em>. Therefore, it is important to evaluate the population genetic structure of rhizobia nodulating chickpea in various areas to manage extension of chickpea cultivation. In this study, the characterization of chickpea nodulating rhizobia was carried out by PCR-RFLP analysis and nucleotide sequence determination of 16S rDNA region in addition to tracking and sequencing of <em>nodC</em> and <em>nifH</em> genes, which directly affected on Rhizobium- legume symbiosis. The results indicated that the diversity of rhizobia isolated from chickpeas in different sites is limited and they mainly belonged to <em>Mesorhizobium cicer</em>. Few strains of <em>Agrobacrium tumefaciens</em> were isolated from root nodules of chickpea growing in Lorestan soils indicating the absence of <em>nodC</em> and <em>nifH</em> genes in these isolates raising doubt about their nitrogen fixation capability. It seems that the long history of chickpea cultivation in western provinces and the specific relationship of chickpea with its symbionats are the main factors in predominance of <em>M. cicer</em> and absence of other <em>Misorhizobium </em>sp. in symbiosis with chickpea in Iran. نخود در سطح وسیعی از مناطق غربی ایران (استان‌های کرمانشاه، همدان، لرستان و چهارمحال‌و‌بختیاری) کشت می‌شود. با توجه به نقش مهم ریزوبیوم‌ها در تثبیت بیولوژیکی نیتروژن و افزایش عملکرد نخود، شناسایی گونه‌های ریزوبیومی همزیست با آن و نیز تعیین ساختار جمعیتی آنها در مناطق مختلف اکولوژیکی برای مدیریت توسعۀ این محصول در ایران ضروری است. در این مطالعه، شناسایی گونه‌های ریزوبیومی همزیست با نخود مناطق غربی ایران براساس روش‌های مورفولوژیکی و مولکولی شاملPCR- RFLP ناحیۀ عمومی16S rDNA و تعیین توالی نوکلئوتیدی این قطعۀ ژنی به همراه ردیابی و توالی‌یابی ژن‌های مـؤثر در هـمزیستی (nodC, nifH) بـررسی شد. نتایج حـاصل نشان داد که تنوع گونه‌های ریزوبیومی همزیست نخود در مناطق نامبرده محدود و اکـثر جـدایه‌هـای هـمزیست با نخود از گونۀMesorhizobium cicer  است. جدایه‌هایی از Agrobacterium tumefaciens  نیـز در گـره‌های نخود کشت‌شده در خاک‌های لرستان ردیابی شـد که توانایی تثبیت نیتروژن مولکولی آنها ثابت نشده است. احتمالاً سابقۀ طولانی کشت نخود در استان‌هـای غربی کشور و رابطۀ بسیار اختصاصی ریزوبیوم‌های نخود با میزبان، در غالبیتM. cicer <em> </em>و فقدان گونه‌های دیگری از Mesorhizobium sp. همزیست نخود در این مناطق نقش داشته باشد. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51028_dcb88e77b00e85321d39b4e4097c1107.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Radiation use efficiency of rice cultivars in direct-sowing and transplanting systems under weed interference کارایی مصرف نور ارقام برنج در سیستم‌های کشت مستقیم و نشایی در وضعیت تداخل با علف‌های هرز 147 160 51033 10.22059/ijfcs.2014.51033 FA افراسیاب علا دانشجوی دکتری، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران مجید آقاعلیخانی دانشیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0000-0002-8981-5892 بهمن امیری لاریجانی عضو هیئت علمی مرکز ترویج و توسعۀ تکنولوژی هراز، ایران سعید صوفی زاده استادیار، پژوهشکدۀ علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. Journal Article 2013 10 20 To assess the radiation use efficiency (RUE) of different rice cultivars under transplanting (TP) and direct-sowing (DS) systems and scrutiny of weed effect, a split-plot factorial experiment was conducted based on a randomized complete block design with three replications in 2011 at Haraz Extension and Technology Development Center in Mahmoudabad city, Mazandaran. The main plots were two planting systems (TP and DS) and subplots were factorial combinations of three rice cultivars under weed infested and weed free conditions. The results showed that RUE and grain yield of rice cultivars significantly reduced in weed infested plots especially in DS system. The average RUE of line 843, Khazar and Tarom in weed-free conditions were 3.18, 3.22 and 2.69 g MJ^-1, respectively, while it reduced to 3.08, 2.57 and 2.35 g MJ^-1, respectively, under weedy conditions. The differences of yields were mainly due to differences in biomass and harvest index, and were not associated with RUE. Light extinction coefficient (K) of line 843, Khazar and Tarom were 0.44, 0.45 and 0.71, respectively. Under high weed interference (as seen under DS method), Tarom could better suppress weeds and had lower yield loss due to its taller plant height and greater K. Under no or low weed interference (as seen under TP method), line 843 was ranked higher in terms of final yield due to its smaller K, greater leaf area and higher harvest index. برای ارزیابی کارایی مصرف نور سه رقم برنج در دو سیستم کشت نشایی و مستقیم و بررسی تأثیر علف هرز، آزمایشی به‏صورت اسپلیت فاکتوریل بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در مرکز ترویج و توسعه تکنولوژی هراز واقع در محمودآباد مازندران اجرا شد. کرت‌های اصلی دو سیستم کشت نشایی و مستقیم و کرت‌های فرعی سه رقم برنج در دو وضعیت با علف هرز و بدون آن بودند. نتایج نشان داد کارایی مصرف نور (RUE) و عملکرد دانه برنج در وضعیت تداخل علف هرز به‏ویژه در کشت مستقیم کاهش معنا‏داری یافتند. میانگین RUE لاین 843، رقم خزر و رقم طارم به ترتیب در کشت عاری از علف هرز 18/3، 22/3 و 69/2 و در وضعیت تداخل 08/3، 57/2 و 35/2 گرم بر مگاژول  PARجذبی بود. تفاوت عملکرد ارقام بیشتر به تفاوت در زیست‌توده و شاخص برداشت مربوط بود و با RUE ارتباطی نداشت. ضریب استهلاک نوری (K) طارم، خزر و لاین 843 به ترتیب 71/0، 45/0 و 44/0 بود. در وضعیت تداخل بالای علف هرز (همانند کشت مستقیم)، رقم طارم به دلیل ارتفاع بیشتر بوته و K بزرگ‌تر موجب فرونشانی بیشتر علف هرز و اُفت کمتر عملکرد گردید. در وضعیت نبود تداخل و تداخل خفیف علف هرز (همانند کشت نشایی)، لاین 843 به دلیل K کوچک‌تر، سطح برگ بیشتر و شاخص برداشت بالاتر (بیشتر)، عملکرد بیشتری تولید کرد. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51033_522e8ae4848faeb691b4053dfa1b05f8.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 45 1 2014 03 21 Patterns of superoxide dismutase, catalase and peroxidase antioxidant isozymes in seedlings of white beans under salt stress الگوی ایزوزیم‌های سوپراکسید دیسموتاز، کاتالاز و پراکسیداز در گیاهچه‌های لوبیا سفید(Phaseolus vulgaris L.) در تنش شوری 161 168 51029 10.22059/ijfcs.2014.51029 FA سجاد محرم نژاد دانشجوی کارشناسی ارشد اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز مصطفی ولیزاده استاد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز ابراهیم دورانی استادیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز Journal Article 2012 10 24 In this study the effect of salt stress on banding patterns of superoxide dismutase (SOD), catalase (CAT) and peroxidase (POX) in 18 genotypes of white common bean (<em>Phaseolus vulgaris</em> L.) were examined under two levels of NaCl )0 and 400 mM) stress. For each isozymic band the “density × area” scores on gels were evaluated by MCID software and considered as enzymatic activity. Three isozymes were observed for SOD, one for CAT and three for POX. According to analysis of variance the difference between genotypes and between salinity levels were significant (<em>P</em>≤0.001) for all isozymes except for POX₂. The genotype by salinity interaction for SOD₁, SOD₂and POX₃ were significant (<em>P</em>≤0.001). According to mean comparisons in common bean genotypes, SOD₃showed the most activity increment in first, third and fifth genotypes, CAT in eight, ninth and eighteenth genotypes, and POX₁in sixth, seventh and tenth genotypes. Genotype by salinity interaction analysis showed that the most increment activity of SOD₁were observed in seventh, eighth, ninth, and twelfth genotypes, SOD₂ in fourth, seventh, eighth, ninth, and thirteenth genotypes and POX₃ in first, second and fourth genotypes under salt stress. Correlation estimates between antioxidant isozymes in normal, salt stressed condition and total (both normal and salt stressed conditions) showed only one positive and significant correlation between CAT and POX₃ under salt stressed condition. Finally the results indicated that salt stress increased activities of all studied antioxidant enzymes. هدف این مطالعه ارزیابی اثر تنش شوری بر فعالیت ایزوزیم‌های آنتی‌اکسیدان سوپراکسید‌دیسموتاز (SOD)، کاتالاز (CAT) و پراکسیداز (POX) در 18 ژنوتیپ لوبیا سفید (<em>Phaseolus</em><em>vulgaris</em> L.) و مقایسه با شرایط طبیعی در قالب فاکتوریل با طرح پایۀ کاملاً تصادفی است. برای هر نوار ژل فعالیت ایزوزیمی با نرم‌افزار MCID به‌صورت میزان ”مساحت × شدت“ محاسبه شد. سه ایزوزیم برای SOD، یک ایزوزیم برای CAT و سه ایزوزیم برای POX به‌دست آمد. براساس تجزیۀ واریانس داده‌ها، فعالیت همۀ ایزوزیم‌ها جز POX2 بین ژنوتیپ‌ها و سطوح شوری و ”اثر متقابل بین ژنوتیپ × سطوح شوری“ برای SOD1، SOD2 و POX3 در سطح احتمال یک درصد معنادار شد. در حالی‌که برای اثر متقابل برای SOD3، CAT، POX1 و POX2 بی‌معنا بود. فعالیت ایزوزیمی در حالت شوری بیشتر از حالت عادی بود. مقایسۀ میانگین‌ ژنوتیپ‌ها نشان داد که در SOD3 ژنوتیپ‌های 1، 3 و 5، CAT ژنوتیپ‌های 8، 9 و 18و برای POX1 ژنوتیپ‌های6، 7 و 10 بیشترین فعالیت ایزوزیمی را داشتند. با مقایسۀ میانگین ترکیب‌های تیماری ژنوتیپ و سطوح شوری، ژنوتیپ‌های 7، 8، 9 و 12 بیشترین فعالیت ایزوزیمی SOD1 را در شرایط شوری و ژنوتیپ‌های 1، 2 و 4 بیشترین فعالیت را برای ایزوزیم POX3 در شرایط شوری نشان دادند. ژنوتیپ‌های 4، 7، 8، 9 و 13 بیشترین فعالیت SOD2 را در شرایط شوری داشتند. محاسبۀ همبستگی بین گونه‌های ایزوزیم‌ در شرایط عادی، شوری و کل دو محیط نشان داد که فقط دو ایزوزیم CAT و POX3 در تنش شوری، همبستگی مثبت و معنادار دارند. علاوه‌ بر تأثیر ژنوتیپ در میزان فعالیت آنزیم، تنش شوری فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان را افزایش می‌دهد. https://ijfcs.ut.ac.ir/article_51029_ba85b1fdaab8f50fc116a55a29fe591c.pdf