مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Investigation of the Effect of Seed Burial Depth, Duration, and Seed Shape on the Germination of Seed of Common Hedge Parsley (Torilis arvensis Huds.) بررسی اثر عمق دفن، مدت زمان دفن و شکل بذر بر جوانه‌زنی بذر علف هرز ماستونک (Torilis arvensis Huds) 1 9 96463 10.22059/ijfcs.2023.338958.654895 FA مریم بهرامی شاد دانش آموخته گروه تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران پردیس برومندان استادیار گروه تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران 0000-0002-5402-2454 ایرج نصرتی گروه تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران 0000-0002-2703-8418 Journal Article 2022 08 28 Spreading hedgeparsley is a weed of wheat fields which thier seed bank is increasing in Kermanshah province. The aim of this study was to investigate the effect of time, burial depth, and seed shape in the field. This study was conducted as a factorial experiment in a completely randomized design with 3 replications. Both hairy and non-hairy forms of spreading hedgeparsley seeds were placed in different depths of storage (control), zero (soil surface), 5, 10, 20, and 40 cm of soil, and then seeds digged out from soil at 3, 6, 9, and 12 months burial time. The results showed that the effect of time, burial depth, and seed shape treatments on germination was significant in the field. The highest percentage of spreading hedgeparsley seed germination was observed in the first 3 months after burial. In general, the percentage of seed germination decreased by time. At a depth of 5 cm in the soil due to the favorable environmental conditions such as temperature, light and oxygen, the highest germination percentage was observed. Seed germination percentage decreased with increasing depth. The percentage of germination of spreading hedgeparsley seeds was higher than that of spinyseeds due to the level of contact of seeds with light, temperature and humidity. ماستونک علف هرز مزارع گندم است که بانک بذر آن در استان کرمانشاه در حال افزایش است. در بخش مزرعه‌ای آزمایش، تأثیر زمان دفن بذر، عمق دفن بذر و شکل بذر مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش بهصورت فاکتوریل و در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در مزرعه انجام شد. هر دو شکل پرزدار و بدون ‌پرز بذرهای ماستونک در عمق‌های مختلف انبار (شاهد)، صفر (سطح خاک)، پنج، 10، 20 و 40 سانتیمتری خاک قرار گرفتند که بعد از گذشت زمانهای سه، شش، نه و 12 ماه از خاک خارج شدند. نتایج نشان داد که تأثیر تیمارهای زمان، عمق دفن و شکل بذر بر درصد جوانه‌زنی بذر در بخش مزرعه معنی‌دار شد. بیشترین درصد جوانه‌زنی بذرهای ماستونک در سه ماهه اول بعد از دفن مشاهده شد. در مجموع با گذشت زمان درصد جوانه‌زنی بذرها کاهش یافت. در عمق پنج سانتی‌متری خاک به‌دلیل مطلوببودن شرایط محیطی از جمله دما، نور و اکسیژن، بیشترین درصد جوانه‌زنی مشاهده شد. با افزایش عمق، درصد جوانه‌زنی بذر کاهش یافت. در بذرهای بدون‌پرز به‌دلیل سطح تماس بیشتر بذرها با نور، دما و رطوبت درصد جوانه‌زنی بذرهای ماستونک بیشتر از بذرهای پرزدار بود.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96463_78a0a55120ef0f351e96970d2a299f2e.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Investigating the Change of Weed Flora in the Irrigated Wheat Fields of Isfahan County over Last 15 Years بررسی تغییر فلور علف‌های ‌هرز مزارع گندم آبی شهرستان اصفهان طی یک دوره پانزده‌ساله 11 22 96446 10.22059/ijfcs.2023.349212.654948 FA هاجر شفیعی دانش آموخته ارشد شناسایی و مبارزه با علف‌های‌هرز، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران ، کرج، ایران. 0000-0003-3202-0922 حسن علیزاده استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران. 0000-0002-5685-6567 مصطفی اویسی دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران. 0000-0003-0742-5485 مهدی مین باشی معینی استاد موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران. 0000-0001-8626-6624 Journal Article 2023 02 25 In order to investigate the changes in weed flora in the irrigated wheat fields of Isfahan county over a 15-year period (from 2019 to 2004), a systematic sampling of weeds was conducted in 100 farms with W pattern during wheat tillering to stem elongation stages. In 2004, the dominant weed species was winter wild oat (Avena ludoviciana) with a abundance index of 76.1; however, in 2019 three weed species, including winter wild oat, wild barley (Hordeum spontaneum), and littleseed canarygrass (Phalaris minor) were recognized as the dominant species with abundance indices of 70.1, 42.3, and 28.6, respectively. In 2004, the dominant broadleaf weed species were lambsquarters (Chenopodium album) with a dominance index of 67.9 and prostrate knotweed (Polygonum aviculare) with a dominance index of 31.96. However, in 2019, the highest dominance indices were observed in lambsquarters, prostrate knotweed, and Flixweed (Descurainia Sophia) with abundance indices of 78.4, 38.5, and 39.04, respectively. The correlation between weed distribution and soil factors (nitrogen, phosphorus, potassium, soil texture, and electrical conductivity), crop rotation, and herbicides was examined using canonical correspondence analysis (CCA). Littleseed canarygrass, wild barley, field brome (Bromus commutatus), licorice (Glycyrrhiza glabra), hoary cress (Cardaria draba), and yellow sweet clover (Melilotus officinalis) showed the highest correlation with soil nitrogen levels. بهمنظور بررسی تغییر فلور علف‌های ‌هرز مزارع گندم آبی شهرستان اصفهان طی یک دوره 15 ساله (سال 1398 نسبت به سال 1383) از علف‌های ‌هرز 100 مزرعه به روش سیستماتیک و مطابق با الگوی w در مرحله پنجه‌زنی تا ساقه‌رفتن گندم نمونه‌برداری انجام شد. گونه غالب علف ‌هرز باریک‌برگ در سال 1383 یولاف وحشی زمستانه (Avena ludoviciana)، با شاخص غالبیت 1/76 بود؛ درحالیکه در سال 1398 سه علف‌ هرز یولاف وحشی زمستانه، جو‌دره (Hordeum spontaneum) و خونی‌واش (Phalaris minor) بهترتیب با شاخص‌های غالبیت 1/70، 3/42 و 6/28 به عنوان گونه‌های غالب شناخته شدند. گونه‌های پهن‌برگ غالب در سال 1383، سلمه‌تره (Chenopodium album) با شاخص غالبیت 9/67 و هفت‌بند (Polygonum aviculare) با شاخص غالبیت 96/31 بود؛ درحالیکه در سال 1398 بیشترین شاخص غالبیت در سه علف ‌هرز سلمه‌تره، هفت‌بند و خاکشیر ایرانی (Descurainia Sophia) بهترتیب با شاخص‌های غالبیت 4/78، 5/38 و 04/39 مشاهده شد. با استفاده از آنالیز چندمتغیره همبستگی کانونی (CCA)، ارتباط پراکنش علف‌های ‌هرز با عوامل خاک (نیتروژن، فسفر، پتاسیم، بافت خاک و EC)، تناوب زراعی و علف‌کش‌ها بررسی شد. علف‌های ‌هرز خونی‌واش، جو‌دره، گیامستک (Bromus commutatus)، شیرین‌بیان (Glycyrrhiza glabra)، ازمک (Cardaria draba) و یونجه زرد (Melilotus officinalis) بیشترین همبستگی را با میزان نیتروژن خاک داشتند.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96446_bbdb0cfaa0aa5edafa32b832117a5bd9.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Grain Corn Yield under the Influence of Water Deficit Stress, Biological and Chemical Fertilizers عملکرد ذرت دانه‌ای تحت تاثیر تنش کم‌آبی، کودهای زیستی و شیمیایی 23 36 96465 10.22059/ijfcs.2023.352991.654966 FA نوذر شامحمدی دانشجوی دکتری ،گروه کشاورزی، واحد فیروزآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروز آباد، ایران 0000-0003-3259-1311 مهدی زارع داتشیار،گروه کشاورزی، واحد فیروزآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزآباد، ایران 0000-0003-1690-7013 کوروش اردوخانی استادیار ،گروه کشاورزی، واحد فیروزآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروز آباد، ایران 0000-0003-0563-4494 فرشید عارف استادیار، گروه کشاورزی، واحد فیروزآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزآباد، ایران 0000-0002-0140-1135 شهرام شرف زاده استادیار،گروه کشاورزی، واحد فیروزآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزآباد، ایران 0000-0003-2561-2794 Journal Article 2022 12 31 Water deficit stress is considered as one of the most important factors affecting soil microbial activities in dry and semi-dry ecosystems, which reduces microbial activity by limiting access to nutrients. To evaluate the effect of water stress (30%, 50%, 70%, and 100% of field capacity), urea chemical fertilizer (100, 200, and 300 kg/ha), and the impact of biological fertilizers (inoculation with mycorrhiza alone, co-inoculation with mycorrhiza and nitrogen-fixing bacteria, co-inoculation with mycorrhiza and azospirillum, and control) on the yield characteristics of Zea mays hybrid Sc706, a field experiment was conducted as a split-split plot in a randomized complete block design with three replications in two cropping seasons (2018-2019 and 2019-2020) on a farm in Firoozabad, Fars province, Iran. Dual and triple interactions of water stress, urea chemical fertilizer, and biological fertilizer showed significant differences in all yield characteristics. In most traits, the application of urea chemical fertilizer (200 and 300 kg/ha) along with biological fertilizers (mycorrhiza-azospirillum and mycorrhiza-nitrogen-fixing bacteria treatments) produced the best results. Overall, it can be concluded that the use of 200 and 300 kg/ha of urea fertilizer along with a combination of biological fertilizers, mycorrhiza-azospirillum and mycorrhiza-nitrogen-fixing bacteria, can be suitable options for improving the yield and morpho-physiological characteristics of corn under regional conditions. بروز تنش کم آبی از مهم‎ترین عوامل تأثیرگذار بر فعالیت‎های میکروبی خاک در اکوسیستم‎های خشک و نیمه‌خشک محسوب می‎شود که از طریق محدودیت دسترسی به عناصر غذایی، فعالیت میکروبی را کاهش می‎دهد. در این راستا به منظور ارزیابی تنش کم آبی (30، 50، 70 و 100 درصد ظرفیت مزرعه)، کود شیمیایی اوره (100، 200 و 300 کیلوگرم در هکتار) و تأثیر کودهای زیستی (تلقیح بذر با مایکوریزا به تنهایی، تلقیح تلفیقی مایکوریزا و ازتوباکتر و تلقیح تلفیقی مایکوریزا و آزوسپیریلیوم و شاهد) بر صفات عملکردی ذرت(Zea mays) ، رقم هیبرید Sc706، آزمایشی به‌صورت کرت‌های دوبار خردشده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار در دو سال زراعی 97-1396 و 98-1397 در مزرعهای در فیروزآباد، استان فارس، انجام شد. در ارتباط با عملکرد و اجزای عملکرد برهمکنش دوگانه و سه‌گانه تنش کم‌آبی، کود شیمیایی و کود زیستی در تمام صفات عملکردی اختلاف معنی‎داری نشان دادند. در اکثر صفات، کاربرد کود شیمیایی اوره (به میزان 200 و 300 کیلوگرم در هکتار) همراه با کودهای زیستی (تیمارهای مایکوریزا-آزوسپیریلیوم و مایکوریزا-ازتوباکتر) بهترین نتایج را در پی داشت. در مجموع می‎توان گفت استفاده از کود 200 و 300 کیلوگرم در هکتار اوره به همراه ترکیب کودهای زیستی مایکوریزا-آزوسپیریلیوم و یا مایکوریزا-ازتوباکتر می‎تواند گزینه‎های مناسبی جهت بهبود صفات عملکردی و مورفوفیزیولوژیک ذرت در شرایط منطقه باشد.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96465_d09c367f5c8267a6ec33e5c43eecfb8a.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Simulation of Replacing Wheat with Rapeseed in Terms of Water and Economic Productivity in Lorestan Province شبیه‏ سازی جایگزینی کشت گندم با کلزا از لحاظ بهره ‏وری آبی و اقتصادی در استان لرستان 37 48 96431 10.22059/ijfcs.2023.355437.654983 FA فاطمه سلطانی دانشجوی کارشناسی ارشد روه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران. 0000-0003-2339-3049 سجاد رحیمی مقدم استادیار گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم-آباد، ایران. 0000-0002-2620-2669 ناصر اکبری استادیار گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران. 0000-0003-2401-3343 خسرو عزیزی استاد گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم-آباد، ایران. 0000-0003-1075-6402 حامد عینی نرگسه استادیار گروه علوم کشاورزی، دانشگاه فنی و حرفه‎ ای، تهران، ایران. 0000-0003-2730-6838 Journal Article 2023 02 15 After soybean and oil palm, rapeseed has the third place in supplying vegetable oil in the world, so that it accounts for 14.7% of the total production of vegetable oil. The current research was carried out using modeling approach in order to simulate the replacement of wheat cultivation with rapeseed cultivation in terms of water and economic productivity in four locations (Aleshtar, Khorramabad, Pol-e Dokhtar, and Kuhdasht) in Lorestan province. APSIM model was used to simulate the growth and yield of wheat and rapeseed crops. The model validation results showed that it accurately simulates wheat and rapeseed grain yield with nRMSE of 8.6%. The results showed that wheat cultivation (3524.4 kg) had a higher grain yield than rapeseed cultivation (2750.2 kg). In addition, wheat cultivation system (1.45 kg m-3) compared with rapeseed cultivation (1.15 kg m-3) had higher water productivity. However, the difference between these two cultivation systems in terms of irrigation productivity was not considerable (0.11 kg m3). Also, economic productivity and net income of rapeseed cultivation system were 0.220 million tomans per cubic meter and 59.9 million tomans per hectare, respectively, while they were 0.014 million tomans per cubic meter and 41.1 million tomans per hectare, respectively, for wheat cultivation system. In general, the results approved that moving from wheat cultivation to rapeseed cultivation can be environmentally and economically sustainable in the agro-ecosystems of Lorestan province, especially in Khorramabad county. کلزا بعد از سویا و نخل روغنی مقام سوم را در تامین روغن نباتی جهان دارد، بهطوریکه 7/14 درصد از کل تولید روغن نباتی را به خود اختصاص داده است. این تحقیق با استفاده از تکنیک مدلسازی به منظور شبیه سازی جایگزینی کشت گندم با کلزا از لحاظ بهره وری آبی و اقتصادی در چهار منطقه الشتر، خرم ‏آباد، پلدختر و کوهدشت در استان لرستان در سال 1401 انجام گرفت. برای شبیه سازی رشد و عملکرد محصولات گندم و کلزا از مدل APSIM استفاده شد. نتایج اعتبارسنجی مدل نشان داد که با ﻣﯿﺎﻧﮕﯿﻦ ﻣﺮﺑﻌﺎت اﺷﺘﺒﺎه ﻧﺮﻣﺎلﺷﺪه برابر با 6/8 درصد عملکرد دانه گندم و کلزا را به خوبی شبیه سازی کند. نتایج نشان داد که کشت گندم (4/3524 کیلوگرم) نسبت به کشت کلزا (2/2750 کیلوگرم) از میزان عملکرد دانه بالاتری برخوردار بود. همچنین سیستم کشت گندم (45/1 کیلوگرم بر متر مکعب) نسبت به کشت کلزا (15/1 کیلوگرم بر متر مکعب) بهره وری آبی بالاتری داشت. با این وجود، اختلاف این دو سیستم کشت از لحاظ بهره وری آبیاری قابل توجه نبود (11/0 کیلوگرم متر مکعب). سیستم کشت کلزا از لحاظ بهره وری اقتصادی و درآمد خالص به ترتیب با 220/0 میلیون تومان بر متر مکعب و 9/59 میلیون تومان در هکتار، از سیستم کشت گندم به ترتیب با 014/0 میلیون تومان بر متر مکعب و 1/41 میلیون تومان در هکتار دارای کارایی بالاتری بود. به طور کلی، نتایج نشان داد که حرکت از کشت گندم به سمت کلزا میتواند در بومنظام های زراعی استان لرستان به ویژه در شهرستانهایی مانند خرم آباد از لحاظ محیط زیستی و اقتصادی پایدار باشد.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96431_b391f91052aa68b6e451c0c03224c0d9.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Investigating Genetic Diversity of Imported Quinoa (Chenopodium quinoa Willd) Genotypes Using Morphological-Phenological Traits بررسی تنوع ژنتیکی ژنوتیپ‌های وارداتی کینوا (Chenopodium quinoa Willd) با استفاده از صفات ریختی-فنولوژیکی 49 61 96464 10.22059/ijfcs.2023.355455.654982 FA ابراهیم سوری لکی دانش آموخته دکتری، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران 0000-0003-1866-262X بابک ربیعی استاد، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران 0000-0001-5432-4498 مریم حسینی چالشتری استادیار پژوهش، بخش تحقیقات اصلاح بذر، موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران 0000-0003-0911-8251 وحید جوکارفرد دانشجوی دکتری، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران 0000-0002-5284-7970 Journal Article 2023 02 20 Considering the high production potential of quinoa plant, especially under stressful conditions such as drought and salinity, it is necessary to introduce new and high-yielding genotypes for cultivation in different regions of Iran. The objective of this research was to evaluate the diversity of 26 new and foreign quinoa genotypes in terms of morphophenological characteristics. The experiment was carried out in a completely randomized design with three replications in greenhouse of Rice Research Institute of Iran (RRII), Rasht, in 2021. The results of analysis of variance showed that there was a very significant statistical difference among the studied genotypes for all measured traits. Factor analysis using the principal components method identified three main and independent factors that explained 39.19, 24.63, and 15.94%, respectively, and in total about 80% of the total variance. In addition, cluster analysis based on Ward's minimum variance grouped the studied 26 quinoa genotypes into three separate clusters; including 14, 7, and 5 genotypes, which very largely corresponded to grouping of the principal components. In total, the results of the current study showed that among the studied 26 quinoa genotypes, genotype No. 12 with 1000-grain weight, panicle length, and grain yield higher than the other genotypes as well as dwarfism and earliness characteristics was the most valuable genotype of this experiment. Furthermore, genotypes No. 4, 8, 17, and 18 for grain yield, genotypes No. 7, 13, and 15 for earliness, and genotype No. 14 for dwarfism, were the promising genotypes of this research, which can be used to transfer earliness and dwarfism to high-yielding genotypes in future breeding programs. با توجه به توان تولیدی بالای گیاه کینوا، به ویژه تحت شرایط تنش مانند خشکی و شوری، معرفی ژنوتیپ های جدید و پرمحصول برای کشت در مناطق مختلف کشور ضروری است. هدف از انجام این تحقیق، ارزیابی تنوع تعداد 26 ژنوتیپ جدید و وارداتی کینوا از نظر صفات مورفوفنولوژیک بود. آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در گلخانه موسسه تحقیقات برنج کشور، رشت در سال 1400 اجرا شد. نتایج حاصل از تجزیه واریانس داده ها نشان داد که تفاوت آماری بسیار معنی داری بین ژنوتیپ های بررسی شده از نظر کلیه صفات اندازه گیری شده وجود داشت. تجزیه به عامل ها به روش مولفه های اصلی، سه عامل اصلی و مستقل شناسایی کرد که به ترتیب 19/39، 63/24 و 94/15 درصد و در مجموع در حدود 80 درصد از تغییرات کل داده‌ها را توجیه کردند. علاوه براین، تجزیه خوشه ای بر مبنای روش حداقل واریانس وارد نیز 26 ژنوتیپ مطالعه شده را به سه گروه مجزا شامل 14، 7 و 5 ژنوتیپ تفکیک کرد که با گروه بندی حاصل از مولفه های اصلی تا حدود زیادی مطابقت داشت. در مجموع، نتایج این پژوهش نشان داد که از بین 26 ژنوتیپ ارزیابی شده، ژنوتیپ شماره 12 ضمن داشتن وزن هزار دانه، طول خوشه و عملکرد دانه بالاتر از سایر ژنوتیپ ها، نسبتاً پاکوتاه و زودرس نیز بود و به عنوان ارزشمندترین ژنوتیپ این پژوهش معرفی میشود. علاوه بر این، ژنوتیپ های 4، 8، 17 و 18 از نظر عملکرد دانه، ژنوتیپ های 7، 13 و 15 از نظر زودرسی، و ژنوتیپ 14 از نظر پاکوتاهی، ژنوتیپ های امیدبخش این پژوهش بودند که میتوان از آنها جهت مطالعات بهنژادی بعدی از جمله انتقال زودرسی و پاکوتاهی به ژنوتیپ های پرمحصول استفاده کرد.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96464_a0640e202d0a81f01964b38118b95882.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Investigation and Feasibility of Pearl Millet Hybrid Cultivars Development in Iran بررسی و امکان‌سنجی تولید ارقام هیبرید ارزن مرواریدی در ایران 63 73 96549 10.22059/ijfcs.2023.358056.654999 FA رضا عطائی موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران 0000-0002-6320-0662 مسعود ترابی بخش علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران. 0000-0002-2645-2270 احمد قاسمی بخش علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی سیستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، زابل، ایران. 0000-0001-6808-6013 محمدرضا شیری موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران. 0000-0002-1993-5581 Journal Article 2023 04 24 Pearl Millet (Pennisetum glaucum L.) is one of the most important crops in arid and semi-arid regions that are cultivated for grain and forage. Due to cross pollination and high heterosis, the development of hybrid varieties is the most important breeding method of pearl millet. In order to study the preliminary yield comparison of hybrid cultivars and investigate the possibility of replacing open-pollinated cultivars with hybrid cultivars, 11 promising pearl millet hybrid cultivars with a check variety (Mehran cultivar) were planted in the randomized complete block design with three replications in Karaj, Isfahan and Zabul. The days to 50% flowering, plant height, stem diameter, leaves number, panicle length, panicle thickness, tiller number, fresh fodder yield, dry matter yield, 1000 seed weight, and seed yield were evaluated. The results of combined variance analysis and mean comparisons showed that there is considerable genetic diversity for the studied traits. The results showed that the cultivars H294, H444, H504, H604, H824, and H794 had the highest grain yield compared to the total mean of the experiment. In addition, five cultivars H543, H333, H353, H563, and H604 were above of total average in terms of fodder production and had good potential to be used in the field as commercial cultivars with the aim of fodder and seed production. ارزن مرواریدی (Pennisetum glaucum L.) یکی از گیاهان مهم مناطق خشک و نیمهخشک است که به منظور تولید دانه و علوفه کشت می‌شود. با توجه به دگرگشنی و هتروزیس بالا ایجاد ارقام هیبرید مهم‌ترین روش اصلاحی ارزن مرواریدی است. در این تحقیق به منظور مطالعه مقایسه عملکرد مقدماتی ارقام هیبرید و بررسی امکان جایگزینی ارقام آزاد گردهافشان با ارقام هیبرید، 11 رقم امیدبخش هیبرید ارزن مرواریدی به همراه شاهد (رقم مهران) در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار و در مناطق کرج، اصفهان و زابل کشت شدند. صفات تعداد روز تا 50% گلدهی، ارتفاع گیاه، قطر ساقه، تعداد برگ، طول پانیکول، قطر پانیکول، تعداد پنجه، عملکرد علوفه تر، عملکرد ماده خشک، وزن هزار دانه، و عملکرد دانه مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج تجزیه واریانس مرکب و مقایسات میانگین نشان داد که تنوع ژنتیکی قابل ‌ملاحظه‌ای برای صفات مورد بررسی وجود دارد. نتایج این آزمایش نشان داد ارقام H294، H444، H504، H604، H824 و H794 بهترتیب بیشترین عملکرد دانه را نسبت به میانگین کل آزمایش داشتند. همچنین پنج رقم H543، H333، H353، H563 و H604 از لحاظ تولید علوفه بالاتر از میانگین قرار داشتند و از پتانسیل خوبی برای استفاده در عرصه به عنوان رقم تجاری با هدف تولید علوفه و دانه برخوردار بودند.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96549_5456c46fd2a8315d6f5c2f061f24fb6e.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Investigating the Different Patterns of Forage Maize and Sorghum Intercropping at Different Tillage Levels بررسی الگوهای متفاوت کشت مخلوط ذرت و سورگوم علوفه‌ای در سطوح متفاوت خاک‌ورزی 75 88 96645 10.22059/ijfcs.2023.359147.655003 FA آرمان فرهی گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج. ایران 0009-0009-0647-0437 سید محمد باقر حسینی گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج. ایران 0000-0002-8743-4121 علی احمدی گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج. ایران 0000-0003-0044-2645 حسن قاسمی مبتکر گروه‌ مهندسی ‌ماشین‌های‌ کشاورزی‌، دانشکده ‌کشاورزی،‌ دانشکدگان کشاورزی ‌و ‌منابع‌ طبیعی،‌ دانشگاه‌ 0000-0001-7074-7079 Journal Article 2023 05 13 In conditions where don't have enough water for irrigation, intercropping of forage plants is one of the ways to achieve sustainable agriculture. Biochemical and physical properties of soil tillage system can affect the yield of plants in intercropping. Therefore, with the aim of investigating the forage yield and competitive indices of intercropping, this experiment was performed in the cropping seasons of 2020-2021. Treatments included conventional, minimum, and no tillage system. Intercropping patterns also included monoculture of forage sorghum and maize, alternate row cultivation maize and forage sorghum and alternate cultivation on planting rows. The results showed that the highest plant height (295 cm) and leaf area (6.88) was obtained in intercropping and conventional tillage. The highest forage yield was also observed in sorghum monoculture. However, the land equivalent ratio of mix intercropping with 1.17 showed the superiority of intercropping over monoculture. Evaluation of competitive indicators such as dominance index, relative crowding coefficient, and competitive ratio showed that forage maize is the predominant plant in intercropping conditions. The system productivity index with 8.11 showed that intermediate cultivation on planting rows was superior to other treatments in conventional tillage conditions. The results showed that in conventional tillage and intercropping conditions, acceptable yield was obtained; this advantage can increase water efficiency and use of sorghum in intercropping. در شرایطی که مقدار آب قابل دسترس کافی نباشد کشت مخلوط سورگوم و ذرت علوفه‌ای می‌تواند راهکار مناسبی در رسیدن به کشاورزی پایدار باشد. سیستم‌های خاک‌ورزی نیز با توجه به ویژگی‌های بیوشیمیایی و فیزیکی خود می‌توانند بر عملکرد این گیاهان در کشت مخلوط اثرگذار باشد. بنابراین این آزمایش با هدف بررسی عملکرد علوفه و شاخص‌های رقابتی کشت مخلوط، در سال زراعی 1400-1399 اجرا شد. تیمارها شامل سطح خاک‌ورزی مرسوم، کم و بیخاک‌ورزی بود. الگوهای کشت مخلوط نیز شامل کشت خالص سورگوم و ذرت علوفه‌ای، کشت یک ردیف در میان ذرت و سورگوم علوفه‌ای و کشت یک‌درمیان روی ردیف‌های کاشت بود. نتایج نشان داد بالاترین ارتفاع بوته (295 سانتی‌متر) در کشت مخلوط یک ردیف در میان و سطح برگ (88/6) در کشت مخلوط یک‌درمیان روی ردیف و خاک‌ورزی مرسوم بهدست آمد؛ درحالیکه بیشترین عملکرد علوفه تر (08/11 کیلوگرم در متر مربع) در کشت خالص سورگوم در خاک‌ورزی مرسوم مشاهده شد. LER کشت مخلوط یک‌درمیان روی ردیف با 17/1 نشان از برتری کشت مخلوط نسبت به کشت خالص داشت. شاخص‌های رقابتی همچون شاخص غالبیت، ضریب ازدحام نسبی و نسبت رقابتی نشان داد گیاه ذرت علوفه‌ای در شرایط کشت مخلوط گیاه غالب می‌باشد. شاخص بهره‌وری سیستم نیز با 11/8 نشان داد که کشت مخلوط یک‌درمیان روی ردیف در شرایط خاک‌ورزی مرسوم نسبت به دیگر تیمارها برتر بود. بهطور کلی نتایج حاکی از آن بود که در شرایط خاک‌ورزی مرسوم و کشت مخلوط، عملکرد قابل قبولی بهدست آمد، این برتری می‌تواند منجر به افزایش کاربرد سورگوم در کشت مخلوط و کاهش آب مصرفی باشد.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96645_02a65d47df8f27c193a5ed0e2f7b55c7.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Cross- and Multiple-Resistance of the Problematic Grass Weeds to the Commonly Used Herbicides of Wheat and Canola مقاومت عرضی و چندگانه علفهای‌‏‌هرز باریکبرگ مشکل‌ساز به علف‏کش‏های پرکاربرد مزارع گندم و کلزا 89 104 96550 10.22059/ijfcs.2023.360132.655009 FA حمیدرضا ساسان‌فر بخش تحقیقات علف‌های‌هرز،‌ موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران 0000-0002-3245-1098 بهروز خلیل طهماسبی بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی، مرکزتحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی جنوب استان کرمان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، جیرفت،ایران 0000-0001-7239-2638 اسکندر زند بخش تحقیقات علف‌های‌هرز،‌ موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران 0000-0002-1613-8237 محمد حسین زمانی گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0009-0007-7308-0864 اسحاق کشتکار گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0000-0002-2445-8636 Journal Article 2023 05 31 The development of herbicide-resistant weed species is a threat to the agricultural industry in Iran and the world. The first step in managing this issue is the identification of herbicide-resistant populations. In this study, 124 and 45 grass weed accessions, including winter wild oat, annual ryegrass, and littleseed canarygrass, were collected from wheat and canola fields, respectively, in different provinces of Iran. The accessions were screened using commonly used herbicides at the three- to four-leaf stage. The weed accessions collected from wheat fields were exposed to the recommended field dose of clodinafop-propargyl, pinoxaden, mesosulfuron-methyl+iodosulfuron-methyl-Na, and mesosulfuron-methyl+iodosulfuron-methyl-Na+diflufenican. Similarly, the canola grass weeds were treated with haloxyfop-R-methyl, sethoxydim, cycloxydim, and clethodim. The experiment was carried out based on a completely randomized design with four replications under controlled greenhouse conditions. Four weeks after spraying, the fresh weight of the populations was measured. The results showed that 52, 9, 19, and 17% of grass weeds in wheat fields were resistant to clodinafop-propargyl, pinoxaden, mesosulfuron-methyl+iodosulfuron-methyl-Na, and mesosulfuron-methyl+iodosulfuron-methyl-Na+diflufenican, respectively. Morover, 47, 47, and 22% of the canola grass weeds showed resistance to haloxyfop-R-methyl, sethoxydim, and clethodim, respectively; while they were susceptible to cycloxydim. Cross-resistance to selective herbicides in canola was observed in 36% of the tested grass weed species. Additionally, multiple resistance to both ACCase and ALS inhibitors in wheat fields was identified in 13% of winter wild oat and 82% of annual ryegrass populations, respectively. It is recommended to avoid the use of herbicides with the same mechanism of action for controlling grass weeds in areas where the wheat and canola rotation system is prevalent گسترش مقاومت علف‏هایهرز به علف‌کش‌ها یک تهدید برای کشاورزی ایران و دنیا است. اولین گام برای مدیریت این مشکل شناسایی جمعیت‌های مقاوم به علفکش می‌باشد. در این پژوهش 124 و 45 توده علف‌هرز باریک‏برگ (شامل یولاف وحشی زمستانه، چچم یکساله و خونی‌واش کوچک) بهترتیب از مزارع گندم و کلزای استان‏های مختلف جمع‏آوری و از نظر بروز مقاومت به علف‏کش‏های پرکاربرد غربال‌گری شدند. توده‌های جمع‌آوریشده از مزارع گندم در مرحلۀ سه تا چهار برگی علف‌های ‏هرز با دُزهای توصیهشده علف‏کش‏های کلودینافوپ‏پروپارژیل، پینوکسادن، مزوسولفورون+یدوسولفورون و مزوسولفورون+یدوسولفورون+دیفلوفنیکان تیمار شدند. همچنین از علف‌کش‏های هالوکسی‏فوپ-آر-متیل، ستوکسیدیم، سیکلوکسیدیم و کلتودیم برای تیمار توده‌های جمع‌آوریشده از مزارع کلزا استفاده شد. آزمایش‌ها در قالب طرح کاملا تصادفی با چهار تکرار در شرایط گلخانه انجام شد. چهار هفته پس از اعمال تیمارها، وزن ‏تر توده‏ها اندازه‏گیری شد. نتایج نشان داد بهترتیب 52، 9، 19 و 17 درصد از تودههای جمع‌آوریشده از مزارع گندم به کلودینافوپ‏پروپارژیل، پینوکسادن، مزوسولفورون+یدوسولفورون و مزوسولفورون+یدوسولفورون+دیفلوفنیکان‏ مقاوم بودند. همچنین 47، 47 و 22 درصد از توده‌های جمع‌آوریشده از مزارع کلزا به‏ترتیب به هالوکسی‏فوپ-آر-متیل، ستوکسیدیم و کلتودیم مقاومت نشان دادند؛ درحالیکه به سیکلوکسیدیم حساس بودند. در‌حالی‌که بروز مقاومت عرضی به علف‌کش‌های انتخابی کلزا در 36 درصد از باریک‌برگ‌های مورد مطالعه تشخیص داده شد، وقوع مقاومت چندگانه در 13 درصد از توده‌های یولاف وحشی زمستانه و 82 درصد از توده‌های چچم یک‏ساله به هر دو گروه از علف‏کش‏های بازدارنده ACCase و ALS در مزارع گندم تایید شد. توصیه می‌‌شود از کاربرد علف‏کش‌های با مکانیزم عمل یکسان برای کنترل علف‏های‏هرز باریک‏برگ در مناطقی که گندم و کلزا در تناوب قرار دارند خودداری شود.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96550_718cc6384043466697d77c5eb77d4c58.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 The Interaction of Planting Date and Irrigation Regime Effects on the Yield and Water Use Efficiency of Milk Thistle (Silybum marianum) Ecotypes برهمکنش پیامدهای تاریخ کاشت و شیوه آبیاری بر عملکرد و بهر‌ه‌وری مصرف آب در اکوتیپ‌های خارمریم (Silybum marianum) 105 121 96551 10.22059/ijfcs.2023.361558.655015 FA شیبا سمیع عادل گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران 0009-0008-8800-5215 حمید رضا عشقی زاده گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان - اصفهان، ایران 0000-0002-0477-0315 مرتضی زاهدی گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران 0000-0002-0451-4792 محمد مهدی مجیدی گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران 0000-0003-4746-9036 Journal Article 2023 07 03 This study aimed to investigate the response of four ecotypes of milk thistle from Isfahan, Kohgiluyeh va Boyer Ahmad, Khuzestan-Omidiyeh, and Hungary to three irrigation regimes (irrigation after 40%, 60%, and 80% maximum allowable depletion of available soil water (evaluated in 2020-2021 under five different planting dates (September 27th, October 17th, November 6th, November 26th, and March 10th) at the research farm of Isfahan University of Technology in Iran. The experiment was conducted as a combined analysis of a split-plot based on randomized complete block design with three replications. The results showed that the highest and the lowest grain yield and shoot dry weight of milk thistle plants were obtained under the October 17th and March 10th planting dates, respectively. Water deficit at both levels decreased grain yield, shoot dry weight, number of flowers per plant, plant height, flowering degree-days, and physiological maturity degree-days, but increased grain and shoot water use efficiencies. The "Kohgiluyeh and Boyer Ahmad" ecotype exhibited the highest seed yield, shoot dry weight, seed/shoot water use efficiency, and harvest index, making it a promising candidate for breeding programs aimed at creating adaptive cultivars of the milk thistle plant. Based on the study's findings, it can be concluded that milk thistle should be planted in the fall season from late September to mid-November under similar climate conditions. در این مطالعه پاسخ چهار اکوتیپ گیاه خارمریم (اصفهان، کهگیلویه و بویراحمد، خوزستان- امیدیه و مجارستان) به سه سطح 40، 60 و 80 درصد از حداکثر تخلیه مجاز رطوبت قابل استفاده گیاه در خاک در پنج تاریخ کاشت شامل شش مهر، 26 مهر، 16 آبان، شش آذر و 20 اسفند سال 1399 در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه صنعتی اصفهان انجام شد. آزمایش بهصورت تجزیه مرکب اسپلیتپلات در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد؛ بهطوریکه ترکیب تاریخ کاشت و آبیاری به عنوان تیمارهای اصلی و رقم به عنوان تیمار فرعی در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد که بیشترین و کمترین عملکرد دانه و وزن خشک اندام هوایی گیاه خارمریم بهترتیب در تاریخ‌های کاشت 26 مهر و 20 اسفند حاصل شد. تنش کم‌آبی در هر دو سطح خود باعث کاهش عملکرد دانه، وزن خشک اندام هوایی، تعداد طبق در بوته، ارتفاع بوته، درجهروز رشد تا مراحل گلدهی و رسیدگی فیزیولوژیک ولی موجب افزایش کارآیی مصرف آب دانه و اندام هوایی شد. اکوتیپ "کهگیلویه و بویراحمد" بیشترین عملکرد دانه، وزن خشک اندام هوایی، کارآیی مصرف آب دانه، کارآیی مصرف آب اندام هوایی و شاخص برداشت را به خود اختصاص داد که میتوان از این اکوتیپ، جهت برنامههای اصلاحی گیاه خارمریم و ایجاد ارقام سازگار این گیاه استفاده کرد. با توجه به نتایج حاصل از این پژوهش، گیاه خارمریم در شرایط آب‌و‌هوایی مشابه منطقه اصفهان باید در پاییز و در اواخر مهرماه تا اواسط آبانماه کشت شود.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96551_d706c2ee197a3e9dcdfae9b78521df47.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Effects of Drought Stress and Re-Irrigation at the Flowering Stage on the Physiological and Biochemical Responses and Yield in Promising Lentil Lines اثر تنش خشکی و آبیاری مجدد در مرحله گلدهی بر پاسخ فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی و عملکرد لاین‌های امیدبخش عدس 123 137 96598 10.22059/ijfcs.2023.362098.655018 FA سولماز عزیزی گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. 0000-0002-9808-8551 ناصر زارع هیات علمی گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. 0000-0002-6558-3273 پریسا شیخ زاده گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. 0000-0002-6320-6124 جوانشیر عزیزی مبصر گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، 0000-0001-7801-2720 رحمت الله کریمی زاده موسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی، گچساران، ایران. 0000-0003-4635-8967 Journal Article 2023 07 15 Rapid and efficient recovery from water deficit stress may be one of the key determinants of drought adaptation in plants. The present study was designed to investigate drought stress tolerance and recovery in promising lentil lines at the flowering stage. For this, a factorial experiment based on the completely randomized design was conducted with three replications. The factors included 6 lentil lines, drought stress (control (irrigation at 80% FC or 20% moisture depletion), medium stress (irrigation at 55% FC or 45% moisture depletion), and severe stress (irrigation at 30% FC or 70% moisture depletion)), and three sampling times (three and six days after drought, and recovery (two days after re-irrigation)). Drought stress caused a decrease in chlorophyll a, chlorophyll b, total chlorophyll, carotenoid, protein, yield, and yield components. The reduction of these traits was more remarkable at six days after stress. However, during the recovery time remarkable increase was observed in these traits. The results showed that the correlation between H2O2 and MDA was significant and positive. Furthermore, drought stress increased the amount of proline, H2O2, and MDA, which resulted in an increase in the activity of antioxidant enzymes (catalase, polyphenol oxidase, and peroxidase). An increase in the intensity and duration of the drought stress also caused an increase in H2O2 and MDA content and the activity of antioxidant enzymes. In addition, in the recovery conditions, a significant reduction in the destructive effects of stress (H2O2, MDA content) and the activity of antioxidant enzymes was visible. The results of the present study indicated that the effects of drought stress on lentil lines yield and yield components (seed number, number of pods, 100-seed weight, and seed yield) were varied. Drought stress at the flowering stage decreased the number of seeds and pods per plant, and 100-seed weight, which led to yield losses. Although line 2 had the highest yield under normal and drought stress conditions, line 1 exhibited the lowest yield under stress conditions. Based on the results of this experiment, line 2 seems to be a suitable line for culture in the regions challenged with water deficit stress. بازیابی سریع و کارآمد گیاه زراعی از تنش خشکی ممکن است یکی از عوامل کلیدی تعیین‌کننده سازگاری با خشکی در گیاهان باشد. آزمایش حاضر به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار و به‌منظور بررسی نقش تحمل خشکی و آبیاری مجدد پس از تنش در لاین‌های امیدبخش عدس در مرحله گلدهی اجرا شد. تیمارهای این پژوهش شامل شش لاین امیدبخش عدس، تنش خشکی (شاهد (آبیاری در 80% ظرفیت مزرعه‌ای یا تخلیه رطوبتی % 20)، تنش متوسط (آبیاری در 55% ظرفیت مزرعه‌ای یا تخلیه رطوبتی % 45) و تنش شدید (آبیاری در 30% ظرفیت مزرعه‌ای یا تخلیه رطوبتی %70))، و سه زمان نمونه‌برداری (سه و شش روز پس از تنش و دو روز پس از آبیاری مجدد (ریکاوری)) بود. تنش خشکی باعث کاهش کلروفیل a، کلروفیل b، کلروفیل کل، کارتنوئید، پروتئین، عملکرد و اجزای عملکرد شد و کاهش این صفات در زمان شش روز پس از تنش بیشتر بود. اما در شرایط آبیاری مجدد افزایش این صفات قابل ‌مشاهده بود. نتایج نشان داد که همبستگی H2O2 و MDA مثبت و معنیدار بود. علاوه بر این، تنش خشکی موجب افزایش میزان پرولین، H2O2،MDA و فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدان (کاتالاز، پلیفنلاکسیداز و پراکسیداز) شد. افزایش شدت و مدت‌ زمان تنش موجب افزایش بیشتر این صفات شد. علاوه بر این، در شرایط بازیابی کاهش معنیدار اثرات مخرب تنش (میزان H2O2، MDA) و فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدان قابل ‌مشاهده بود. اثر تنش خشکی بر عملکرد و اجزای عملکرد (تعداد دانه، تعداد غلاف، وزن 100 دانه و عملکرد دانه) لاین‌های عدس متفاوت بود. تنش خشکی در مرحله گلدهی باعث کاهش تعداد دانه، غلاف در بوته و وزن صددانه شد که منجر به کاهش عملکرد شد. اگرچه لاین 2 در شرایط نرمال و تنش خشکی بیشترین عملکرد را داشت، کمترین میزان عملکرد در لاین 1 در شرایط تنش مشاهده شد .براساس نتایج این آزمایش لاین 2 لاین مناسبی برای کشت در مناطقی که با تنش کم‌آبی مواجه هستند به نظر می‌‌‌‌‌‌‌رسد.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96598_050d2679d5ded5268443a5d7dabe5fa9.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Effect of Foliar Application of Amino Acids under Water Deficit Conditions during Late-Season on Yield and Yield Components of Oil Rapeseed (Brassica napus L.) تأثیر محلول‌پاشی اسیدهای آمینه در شرایط تنش کم ‏آبی آخر فصل رشد بر عملکرد و اجزای عملکرد کلزا (Brassica napus L.) 139 149 96597 10.22059/ijfcs.2024.368145.655044 FA اسماعیل فیاض گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربت مدرس، تهران، ایران 0009-0003-9336-5980 علی سروش زاده گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربت مدرس، تهران، ایران 0000-0002-5840-2681 علی حیدرزاده گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربت مدرس، تهران، ایران 0000-0001-6680-9257 Journal Article 2023 11 18 This study was conducted to investigate the effect of foliar application of amino acids on yield and yield components of oil rapeseed under late-season drought stress conditions. The experiment was conducted as factorial based on a randomized complete blocks design in the research farm of the Faculty of Agriculture at Tarbiat Modares University during the 2021-22 growing season. The experimental treatments were irrigation regimes at three levels (normal irrigation, withholding irrigation from 50% flowering stage, and withholding irrigation from pod forming) and foliar spraying at five levels (no foliar, foliar spraying 0, 1, 2, and 3 g amino acids per liter of distilled water). The results showed that plant height, shoot dry weight, 1000-seed weight, harvest index, and biological and grain yield, number of seeds per pod, and the number of pods per plant were significantly affected by the interaction of irrigation regimes and foliar spraying. The highest plant height (166.5 cm), 1000-seed weight (3.58 g), number of pods per plant (131.4) and grain yield (4514 kg ha-1) were obtained by foliar spraying of two g amino acids per litre under normal irrigation conditions. According to the results, foliar spraying 2 g amino acids per liter had the most positive effect on the yield and yield components of oil rapeseed in all irrigation regimes (normal irrigation, withholding irrigation from 50% flowering stage, and withholding irrigation from pod forming). Therefore, upon approving in future research it could be recommended to use foliar spraying with 2 g amino acids per liter in oil rapeseed cultivation. این پژوهش به منظور بررسی تأثیر محلول‌پاشی اسیدهای آمینه روی عملکرد و اجزای عملکرد کلزا تحت شرایط تنش کم‌آبی آخر فصل به‌صورت طرح فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سال زراعی 1402-1401 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل رژیم ‏های آبیاری در سه سطح (آبیاری کامل، قطع آبیاری از مرحله 50 درصد گلدهی و قطع آبیاری از خورجین‌دهی) و محلول‌پاشی اسیدهای آمینه در پنج سطح (بدون محلول‌پاشی، آب مقطر، یک، دو و سه گرم اسیدهای آمینه در لیتر آب) بود. نتایج نشان داد برهمکنش تنش کم ‏آبی و محلول‏پاشی روی ارتفاع بوته، وزن‏ خشک اندام‏های هوایی، وزن هزار دانه، شاخص برداشت، عملکرد دانه و بیولوژیک، تعداد دانه در خورجین و تعداد خورجین در بوته تأثیر معناداری گذاشت. بیشترین ارتفاع بوته (5/166 سانتی‌متر)، وزن هزار دانه (58/3 گرم)، تعداد خورجین در بوته (4/131 عدد) و عملکرد دانه (4514 کیلوگرم در هکتار) در تیمار محلول‌پاشی دو گرم اسیدهای آمینه در لیتر در شرایط آبیاری کامل به دست آمد. با توجه به نتایج حاصل از این پژوهش بیشترین تأثیر مثبت کاربرد برگی اسیدهای آمینه روی عملکرد و اجزای عملکرد کلزا با دو گرم در یک لیتر آب در هر سه رژیم آبیاری (آبیاری کامل، قطع آبیاری از مرحله گلدهی و خورجین‌دهی) مشاهده شد. لذا کاربرد دو گرم اسیدهای آمینه در لیتر به صورت محلول ‏پاشی در زراعت کلزا در صورت تأیید در پژوهش‏های بعدی ممکن است قابل توصیه باشد.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96597_0191b0e13ca208a16bd7a626c2294adc.pdf

مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران علوم گیاهان زراعی ایران 2008-4811 55 1 2024 03 20 Evaluation of Oilseed Sunflower Genotypes Using the Genotype-Trait Biplot under Normal and Limited Irrigation Conditions ارزیابی ژنوتیپ‌های آفتابگردان دانه روغنی با استفاده از بای‌پلات ژنوتیپ-صفت تحت شرایط آبیاری معمول و محدود 151 163 96632 10.22059/ijfcs.2023.365669.655031 FA نسرین اکبری دانشجوی دکتری اصلاح نباتات، گروه تولید و ژنتیک گیاهی دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه. ارومیه، ایران. 0000-0002-5586-7758 رضا درویش زاده استاد گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران. 0000-0001-5991-4411 Journal Article 2023 09 21 Considering the speed of environmental changes and the extent of the data obtained from breeding evaluations, there is a need to employ fast and reliable data analysis methods. Biplot graphical methods greatly contribute to the advancement of breeding programs by offering the possibility of quick, comprehensive, and accurate analysis of information, along with easy interpretation of the results. A number of 100 oilseed sunflower genotypes were evaluated in terms of plant height, number of leaves, leaf length, leaf width, petiole length, stem diameter, chlorophyll content, days to flowering, days to maturity, head diameter, relative water content, seed oil percentage, and seed yield in the form of simple 10 x 10 lattice design under normal and limited irrigation conditions during 2012 and 2013. To identify the superior genotypes in each irrigation conditions, the genotype-trait biplot analysis method was used. Under both irrigation conditions, a high correlation was observed between the traits including leaf length, leaf width, stem diameter, head diameter, seed oil percentage, and petiole length with seed yield. In terms of all studied traits under both irrigation conditions, genotype with code number of 8 was the best and genotypes with code numbers of 59, 42, and 72 and genotypes with code numbers of 19, 59, and 17 were the worst genotypes under normal and drought stress conditions, respectively. Based on the results, the traits including stem diameter and head diameter can be used as indirect selection criteria for seed yield improvement under normal and drought stress conditions, respectively. با توجه به سرعت تغییرات محیطی و وسعت و گستره دادههای حاصل از ارزیابیها در فعالیتهای بهنژادی، ضرورت بکارگیری روشهای تجزیه سریع و مطمئن دادهها بیش از پیش مورد توجه است. روشهای گرافیکی بایپلات با فراهمکردن امکان تجزیه سریع، جامع و دقیق اطلاعات، بههمراه تفسیر راحت نتایج، کمک شایانی به پیشبرد برنامههای بهنژادی میکنند. در این تحقیق، تعداد 100 ژنوتیپ آفتابگردان دانه روغنی تحت دو شرایط آبیاری معمول و محدود در قالب طرح لاتیس ساده 10×10 طی دو سال 1392 و 1393 از نظر صفات ارتفاع بوته، تعداد برگ، طول برگ، عرض برگ، طول دمبرگ، قطر ساقه، محتوی کلروفیل، روز تا گلدهی، روز تا رسیدگی، قطر طبق، محتوای نسبی آب، درصد روغن دانه، و عملکرد ارزیابی شدند. برای شناسایی ژنوتیپهای برتر در هر یک از شرایط آبیاری از روش تحلیل بایپلات ژنوتیپ-صفت استفاده شد. تحت هر دو شرایط آبیاری بین صفات طول برگ، عرض برگ، قطر ساقه، قطر طبق، محتوای روغن دانه و طول دمبرگ با عملکرد دانه همبستگی بالایی مشاهده شد. از نظر جمیع صفات مورد مطالعه تحت هر دو شرایط آبیاری، ژنوتیپ شماره 8 به عنوان بهترین و ژنوتیپهای شماره 59، 42 و 72 تحت شرایط آبیاری معمول و ژنوتیپهای شماره 19، 59 و 17 تحت شرایط آبیاری محدود بدترین ژنوتیپها بودند. بهمنظور انتخاب غیر مستقیم برای عملکرد تحت شرایط آبیاری معمول، از صفت قطر ساقه و تحت شرایط آبیاری محدود از صفت قطر طبق میتوان استفاده کرد.

https://ijfcs.ut.ac.ir/article_96632_4bbd080bd0e3ad63f431d943bdd01091.pdf